طبق آيات قرآن كريم و روايات اسلامى، شناخت حقيقى امام زمان (عج) شرط قبولى ايمان، تهذيب اعمال و ضامن برخوردارى از هدايت الهى و حيات معقول هر انسان مسلمان و مؤمن است. لذا يكى از وظايف شيعيان و عاشقان منتظر در عصر غيبت، خواندن دعاهايى است كه از طريق اهل بيت و ناحيه مقدّسه آن حضرت وارد شده است. از جمله دعايى كه امام صادق (ع) آنرا به زراره تعليم نمودند. زراره مى‌گويد:

«شنيدم حضرت امام صادق (ع) مى‌فرمود: بر آن جوان پيش از قيامش غيبتى خواهد بود. گفتم: چرا؟ فرمود: مى‌ترسد- و به شكمش اشاره كرد (كنايه از كشته شدن)- پس امام فرمود: اى زراره! اوست منتظر و اوست كه در ولادتش شك مى‌كنند، بعضى مى‌گويند پدرش بدون بازمانده از دنيا رفت، بعضى از آنها مى‌گويند در حالى كه در شكم مادر بود، پدرش فوت كرد و بعضى مى‌گويند دو سال پيش از فوت پدرش متولد شد و اوست منتظر، مگر اينكه خداوند دوست دارد كه شيعه را امتحان كند. پس در آن هنگام است كه تشكيك و توهّم اهل باطل آغاز مى‌شود. اى زراره! اگر آن زمان را درك كردى، اين دعا را بخوان:

اللهّم عرّفنى نفسك فإنّك إن لم تعرّفنى نفسك لم أعرف نبيك، اللهّمّ عرّفنى رسولك فإنّك ان لم تعرفنى رسولك لم أعرف حجتّك، اللّهمّ عرّفنى حجّتك فأنّك إن لم تعرّفنى حجتّك ظللت عن دينى.[١]

بارخدايا! تو مرا به خود بشناسان، كه اگر خودت را به من نشناسانى، پيغمبرت را نخواهم شناخت. بار خدايا! تو رسولت را به من بشناسان، كه اگر رسول خود را به من نشناسانى، حجّتت را نخواهم شناخت، پروردگارا! حجّت خودت را به من بشناسان كه اگر حجّتت را به من نشناسانى، از دين خود گمراه خواهم شد. ١١

مضمون اين دعاى شريف به خوبى نشان مى‌دهد كه، اولًا معرفت امام (ع) درطول معرفت پيامبر (ص) و معرفت خداى متعال است نه در عرض آن، لذا معرفت شايسته امام (ع) بدون معرفت و درك درست از خداوند و پيامبر (ص) قابل حصول نخواهد بود.

ثانياً، اگر كسى حجت زمان خود را نشناسد، از دين خود گمراه خواهد شد، و جاهليت او، جاهليت كامل يعنى جاهليت قبل از ظهور اسلام خواهد بود هر چند اين شخص به توحيد و معاد ايمان داشته باشد. لذا ايمان به توحيد و نبوت اين شخص، زمانى وى را از جاهليت خارج خواهد ساخت كه مقدمه ايمان به امام زمان خودش واقع گردد.

٢. موالات بدون برائت‌

اما وجه ديگر غربت امام زمان (ع) در بين شيعيان و دوستانشان را مى‌توان «موالات بدون برائت» شيعيان برشمرد. يعنى در عين اينكه، آنان امام زمان (ع) را دوست دارند، ولى نسبت به دشمنان ايشان- كفار، مشركان و مستكبران زمان خود- بغض و كينه‌اى ندارند. از نتايج اين موالات بدون برائت و تولّى بدون تبرى يكى اين است كه از طرفى به مبارزات حق‌جويانه مردم مستضعف و مظلوم جهان از جمله مبارزات مسلمانان با نظام استكبار و صهيونيست جهانى بى‌تفاوت و بى موضع هستند و متأسفانه حتى در برخى اوقات، انتقاداتى هم در خصوص اصل اين مبارزات مى‌كنند كه اين بيانات ايشان در نهايت، منجر به شادى دشمن مشترك همه مسلمانان مى‌گردد يا از سوى ديگر شاهديم مسلمانان جذب فرهنگ، ادب و ارزش‌هاى كفار مى‌شوند، به طورى‌كه با تقليد از الگوهاى مبتنى بر فرهنگ و مدنيت غربى، شكل مناسبات و معاملات و شيوه زندگى فردى و اجتماعى خود را متناسب با مظاهر فرهنگ و تمدن اومانيستى غرب سامان‌دهى مى‌كنند؛