تشّرف انواع و اقسامى دارد. [نوع‌] اعلاى آن، اين است كه كسى خدمت امام برسد و همان موقع امام را بشناسد و استفاده بكند. ممكن است خدمت امام برسد آن موقع نشناسد و بعداً با قرائن بشناسد. از اين قبيل قضايا زياد بوده است. ممكن است مشرّف بشود، حتّى با او رفيق باشد و ارتباط داشته باشد، رفت و آمد داشته باشد، هم غذا بشود امّا نفهمد، نه آن وقت بفهمد و نه بعد بفهمد اين بوده است و شده است، مصلحت نيست بفهمد. ممكن است اين بنده تا آن حدّ، تكامل پيدا نكرده باشد، ولى داخل مسير است. و زمينه روحى‌اش مساعد است. برنامه عملى، اخلاقى و عبادى‌اش به گونه‌اى است كه با امام پيوند و ارتباط پيدا كرده و محبوب خدا و اولياى خدا شده است.

تشرّف عَنايى، تشرّف عِنايى‌

تشرّف عَنايى، به اين معناست كه شخص به حضور ولى خدا شرفياب شود، امّا از اين ملاقات و حضور رنج ببرد و از آنان استفاده نكند. حضور دشمنان دين در محضر اولياءالله از همين قسم است. طرفين از يكديگر رنج مى‌برند. اين شخص در محضر رسول خدا (ص) يا امام رفته، ولى دشمن خدا، رسول خدا و امام است اين را «تشرّف عَنايى» مى‌گويند.

عَناء، رنج و مِحنت است. چنانچه گفته‌اند: «و من العناء رياضة الهرم»، يعنى اگر بخواهى يك فرد پير را تربيت كنى، خيلى رنج و زحمت و محنت دارد.

اما «تشّرف عِنايى» اين تشرّف، قرين لطف و رحمت و عنايت مقام ولايت كليّه الهيّه است. اين نوع تشرّف هم اقسامى دارد: رؤيايى، كشفى، عينى و شهودى.

تشرّف رؤيايى، تشرّف در عالم خواب است. تشرّف كشفى همان حالت مكاشفه‌اى است. بسيارى از تشرّف‌هايى كه در كتاب‌ها نقل شده از نوع تشرّفِ كشفى [مكاشفه‌اى‌] است؛ به همين صورت خدمت امام رسيده‌اند. اين كشفى است، شهودى نيست. تشرّفِ كشفى بالاتر از تشرّف رؤيايى است. در ميان حالت خواب و بيدارى، حالتى پيدا مى‌شود كه در آن حالت تشرّف حاصل مى‌گردد. اين نوع تشرّف براى آنهايى كه مقدارى تصفيه و تزكيه اخلاقى كرده‌اند، زياد اتفاق مى‌افتد.

بهترين نوع تشرّف «تشرّف شهودى» است كه در عالم خارج خدمت حضرت مى‌رسند اگر يك لحظه اين توفيق نصيب كسى شود، خدا مى‌داند چقدر ارزش دارد. اگر انسان از بابِ عنايت، لطف و رحمتِ مقام ولايتِ كليّه الهيه قابليت پيدا كند، يك لحظه تشرّف پيدا كند و در همان يك لحظه مشمولِ عنايتِ خاصه حجّتِ وقت قرار گيرد. همان يك لحظه براى هميشه كارساز است. آن لحظه ممكن است به اندازه صد سال براى تكامل انسان ارزش داشته باشد؛ يك شبه ره صد ساله را پيموده است. با همين يك لحظه سير استكمالى انسانى‌اش به اوج مى‌رسد. البته اين نوع از تشرّف كم، پيش مى‌آيد و بيشتر تشرّف‌ها كشفى است. تشرّف كشفى و رؤيايى هم گاهى مُشتبه مى‌شود [شخص‌] تشرّف رؤيايى داشته، خيال مى‌كند تشرّف كشفى است يا تشرّف كشفى داشته، خيال مى‌كند تشرّف رؤيايى است.

بهترين نوع تشرّف همان تشرّف عنِايى عينى شهودى است كه از خدا مى‌خواهيم نصيب همه بفرمايد.

از امام زمان (عج) چه بخواهيم؟

قصه‌هايى هست از تشرّفات افرادى كه فكرشان كوتاه بوده و از امام پول، زن، سلامتى و امثال آن را مى‌خواسته‌اند. اينها همه خوب است. ولى چرا انسان از حضرت آن چيزى را كه خود آن حضرت از خدا مى‌خواهد طلب نكند؟ به همين دعاى حضرت در ماه رجب توجّه كنيد، حقيقتاً براى ما آموزنده است، ما هم همين‌ها را از خدا بخواهيم «و احتم لى فى قضائك خير ما حتمت؛ از قضاهاى خودت، بهترينش را براى من تقدير فرما».

«و اختم لى بالسعادة فيمن ختمت؛ مرا از كسانى قرار بده كه امرشان را در اين ماه به سعادت ختم مى‌فرمايى». «و احينى ما أحييتنى موفوراً و أمتنى مسروراً و مغفوراً؛ زنده‌ام بدار در حالى كه از الطاف و رحمت‌هايت، حظّى وافر داشته‌ام و بميرانم در حالى كه مسرور و آمرزيده باشم». «و اجعل لى إلى رضوانك و جنانك مصيرا؛[١] برايم راهى به بهشت و رضوان خودت مقرّر فرما».

او رضوان و رضاى خدا را مى‌طلبد. ما هم همين‌ها را بطلبيم كه هيچ چيز بالاتر از رضاى خدا و بالاتر از محبّت خدا و اولياى خدا وجود ندارد.

از امام زمان (ع) بخواهيم كه برايمان استغفار كند. يكى از چيزهايى كه خيلى مهم است، استغفار است. استفغار، پوشاننده سيّئات است. اگر طلبِ مغفرت جدّى باشد منجر به مغفرت مى‌شود. يك وقت انسان خودش استغفار مى‌كند، يك وقت ديگران برايش استغفار مى‌كنند، رفقا برايش استغفار مى‌كنند، آن هم مؤثر است امّا راه سومى هم وجود دارد كه بهتر از دو راه قبلى‌