عجايب و مطالب - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٦٣ - ٥٠ هدف غايى آفرينش انسانها
بحثى در يك اصل ديگر
بر لزوم بعثت انبيا و ارسال رسل و انزال شريعت استدلال شده انسان براى تكامل خلق شده كه از طريق عبادت و تدين اختيارى به كمال خود برسد، واين كار جز به هدايت تشريعى حق و ارسال رسل و انزال كتب ممكن نيست، لذا برخداوند هم لازم است پيامبران را براى هدايت مردم بفرستد. اگر براى اين مدعى به نقل، استدلال شود كه بحث ما، قبل از اديان و ارسال رسولان است و اگر به عقل استدلال شود، عقل چنين حكمى ندارد كه هدف از خلقت انسان هدايت تشريعى باشد، عقل اين قدر درك دارد كه فعل خدا خالى از مصلحت نيست و آن مصلحت به ذات حق عايد نمى گردد چون او غنى بالذات است، و اما اينكه آن مصلحت تكامل تكوينى انسان است يا اعمار زمين از راه علوم مختلف و صنايع است، يا مجرد معرفت پروردگار و يا به ضميمه اطاعت از دين؟ عقل ساكت است و راهى براى درك آن ندارد بنابراين، دليل عقلى برلزوم بعثت انبياء وجود ندارد، و تنها وقوع آن مدلل است و بايد به آن ايمان آورد و اطاعت كرد.
سه موضوع ديگر
اگر انسان براى اعتقاد و عمل به دين آفريده شده بود، حكمت الهى تقاضا مى كرد راه شناخت دين برحق كوتاه و روشن مى بود و طبعاً فراگير مى شد، كه چنين نيست و بجز غالب زمان حضور انبياء (ع) اثبات قطعى دين براى معظم انسان ها روشن نبوده و نيست، اگر از مبالغات جمعى از نويسندگان بگذريم اثبات نبوتها هميشه نظرى و به غايت پيچيده بوده و است و جز متخصصينى كه همه عمر خود را در اين راه صرف كرده اند، بقيه به آن دسترسى ندارند.