كوه‌ها به عبادت مى‌پردازند. و كشيش‌ها همسر را بر خود حرام نموده‌اند. ولى واقعيت اين است كه انسان داراى ابعاد گوناگون طبيعى و فطرى است كه بايد در تربيت و پرورش او به منظور شكوفايى زندگانى همه جانبه او، به همه آن ابعاد توجه داشت، تا به بن بست و شكست و فساد فرد و جامعه مبتلا نشويم.

انسان داراى فطرت سليم و داراى تمايلات عاليه انسانى از قبيل پرستش خالق و خداجويى و ايثار و فداكارى در راه هدف و دلسوزى به هم نوعان و علاقه به علم و كمال و حقيقت و مكارم اخلاقى، داراى علاقه به جنس مخالف خود و به مال و منافع خود و داراى علاقه به دفع مضرات و دفاع از جان و ناموس و اجتماع خود است.

آن‌چه كه مهم است عرضه نمودن برنامه معقول و منطقى براى تعديل و هماهنگ نمودن و انسجام اين قواى خدادادى است تا زمينه تكامل افراد فراهم گردد و شريعت اسلام در اين مورد به حد كافى دستور داده است.

به هر حال ما نمى‌توانيم به جوان سفارش كنيم كه از قوه شهويه خود صرف نظر كند، حتى نمى‌شود به اطفال و پيران فرسوده چنين دستورى بدهيم. هر انسان علاقه طبيعى به منافع شخصى خود دارد و مبارزه با طبيعت انسانى از نظر عقل و دين و حس، غلط و بيهوده است، ولى بايد به او گفت كه شهوت و غضب خود را در پناه فطرت و ساير منافع خود تعديل كند كه‌