مسئلۀ حجاب ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٣٤ - استیذان
برود و خواه ناخواه از ساق به پایینتر یعنی قدمهایش معلوم میشود، خصوصاً زنان فقیر (که جوراب و احیاناً کفش ندارند). و این است معنی جمله «الّا ما ظَهَرَ مِنْها». درحقیقت مقصود این است: مگر آنچه عادتاً و طبعاً آشکار است و اصل اول ایجاب میکند که آشکار باشد.».
صاحب کشّاف آنگاه وارد فلسفه استثنای دوم (محارم) میشود. سپس وضع زنان را قبل از نزول این آیات شرح میدهد که گریبانهایشان گشاد و باز بود، گردن و سینه و اطراف سینهشان دیده میشد و دامن روسریها را معمولًا از پشت سر برمیگرداندند و قهراً قسمتهای گردن و بناگوش و سینه دیده میشد.
فخررازی در تفسیر کبیر پس از اینکه بحثی میکند درباره اینکه آیا لغت «زینت» تنها به زیباییهای مصنوعی گفته میشود و یا زیباییهای طبیعی را هم شامل است و خود رأی دوم را انتخاب میکند، میگوید:
«به عقیده کسانی مانند قفال که میگویند مراد زیباییهای طبیعی است، مقصود از زینت آشکار، چهره و دو دست تا مچ است در زنها، و چهره و دو دست و دو پاست در مردها. به عقیده قفال چون ضرورت معاشرت ایجاب میکرده که چهره و دو دست تا مچ باز باشد و شریعت اسلام شریعت سهل و آسان است پوشانیدن چهره و دو دست تا مچ واجب نشده است ... و اما کسانی که زینت را به امور مصنوعی حمل کردهاند گفتهاند مقصود از زینت ظاهره زینت چهره و دستهاست از قبیل وسمه و گلگونه و خضاب و انگشتر. و علت این استثنا این است که پوشانیدن اینها برای زن دشوار است. زن ناچار است که با دستهای خود اشیاء را بردارد و در مقام شهادت و محاکمه