ولايت فقيه : رهبري در اسلام - جوادی آملی، عبدالله - الصفحة ١٤٥ - ١ - شبهه در نياز بشر به تقنين و رهبرى الهى و دفع آن

والدليل على ذلك تعيش سكان اطراف العمارة بالسياسات الضرورية]( [١] .

يعنى انسان را رسد كه براى گذران معيشت , حد ضرورى از حفاظت اجتماعى خود را به نوعى از سياست كه از راه غلبه و يا آنچه كه جارى مجراى آن است , تحصيل نمايد . گواه بر اين مدعا زندگى انسانهاى اطراف و اكناف است كه با رعايت حد ضرورت از سياست تأمين مى گردد .

پاسخ اشكال اين است كه آن چه نياز انسان را به وحى , و به حاكمى كه پاسدار حريم وحى باشد , اثبات مى كند , تنها مسائلى از قبيل آب و خاك , و يا جنگ و صلح , و امورى چون معاملات و يا تجارات نيست , بلكه كمالات مختصه انسانى است كه جز از طريق آگاهى به غيب و شهود انسان و جهان , حاصل نمى شود . و تنها طريقى كه مى تواند با تأمين اين معرفت , رفتار و كردار و بلكه اخلاق و عقيده انسانى را در مسير تحصيل آن كمالات تدبير و تنظيم نمايد , طريق وحى است . و در اين برهان فرقى بين فرد و جامعه نيست . يعنى اگر يك فرد هم در روى زمين باشد محتاج به قانون الهى و رهبر آسمانى است .

كسى كه انسان را در مكتب عقل و وحى درست بشناسد , خواهد دانست كه نياز به والى براى حفظ انسانيت است , و انسانيت را صدر و ساقه اى است . صدر آن عقائد , بدنه آن اخلاق , اعمال و تكاليف , و ساقه و ذيل آن آب و خاك است , و والى در نظام