فرهنگ قرآن - امامی، عبد‌النبی - الصفحة ٦٢١ - کلمات قصار پیرامون کظم غیظ

پیامبر!) تا حکم پروردگارت صبر و خویشتن‌داری کن و مانند یونس نبی مباش (و از بین قومت مانند او خارج مشو پیش از آن‌که خدای تعالی به تو اذن بدهد؛ هم‌چنان‌که یونس خارج شد)، آن زمانی که پروردگارش را می‌خواند، درحالی‌که او در شکم ماهی مغموم محبوس بود. استناد به آیات دیگر قرآن‌

در آیات ٨٧ و ٨٨ سوره انبیاء قوله: «فَنادی فِی الظُّلُماتِ»، و قوله: «نَجَّیْناهُ مِنَ الْغَمِّ»، مؤید معنای محبوس مغموم در معنای مکظوم است: «وَ ذَا النُّونِ إِذْ ذَهَبَ مُغاضِباً فَظَنَّ أَنْ لَنْ نَقْدِرَ عَلَیْهِ فَنادی فِی الظُّلُماتِ أَنْ لا إِلهَ إِلَّا أَنْتَ سُبْحانَکَ إِنِّی کُنْتُ مِنَ الظَّالِمِینَ فَاسْتَجَبْنا لَهُ وَ نَجَّیْناهُ مِنَ الْغَمِّ وَ کَذلِکَ نُنْجِی الْمُؤْمِنِینَ.» [١]

کلمات قصار پیرامون کظم غیظ

در کتاب غرر الحکم و درر الکلم در «باب کظم غیظ»، سخنانی به اقتصار، از امام المتقین، مولی الموحدین، امیر المؤمنین، علی علیه السّلام بیان شده است که در این‌جا به نقل آنها می‌پردازیم:
١. «من کظم غیظه، کمل حلمه.»: کسی که خشم خود را فروببرد، حلم و بردباریش کامل می‌گردد.
٢. «الکاظم من أمات أضعانه.»: فروبرنده خشم، کسی است که کینه‌های خود را بمیراند و از کسی کینه‌ای در دل نگیرد.
٣. «اکظم الغیظ، تزد حلما.»: خشم را فروبر، تا حلم را زیاد بگردانی.
٤. «الکظم ثمرة الحلم.»: فروبردن خشم، نتیجه و ثمره حلم و بردباری است.
٥. «رأس الحلم الکظم.»: رأس بردباری و حلم، فروبردن خشم است. تا کظم غیظ و فرو بردن خشم، محقق نشود، حلم و بردباری تحقّق نیابد.

---

[١]. انبیاء/ ٨٨- ٨٧.