باشید. حال به فرض این‌که قوله: «کُونُوا قَوَّامِینَ لِلَّهِ شُهَداءَ بِالْقِسْطِ»، مفسر قوله: «قائِماً بِالْقِسْطِ» در آیه ١٨ سوره آل عمران باشد، بنابراین، شهادت فرشتگان و علما بر توحید خدای متعال، قیام برای خدا است، و فرشتگان و علما شاهدانی عادل هستند. ٣. معنای سوّم قسط

اشاره

قسط به معنای عدل است در شهادت دادن بر بندگان خدا: «یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا کُونُوا قَوَّامِینَ بِالْقِسْطِ شُهَداءَ لِلَّهِ وَ لَوْ عَلی أَنْفُسِکُمْ أَوِ الْوالِدَیْنِ وَ الْأَقْرَبِینَ إِنْ یَکُنْ غَنِیًّا أَوْ فَقِیراً فَاللَّهُ أَوْلی بِهِما فَلا تَتَّبِعُوا الْهَوی أَنْ تَعْدِلُوا وَ إِنْ تَلْوُوا أَوْ تُعْرِضُوا فَإِنَّ اللَّهَ کانَ بِما تَعْمَلُونَ خَبِیراً.» [١]؛ یعنی ای کسانی که خدا و پیامبر او را تصدیق نمودید! همیشه برپاکنندگان عدل، شاهدان برای رضای خدا باشید، اگرچه آن شهادت از روی عدل علیه خود شما یا پدر و مادرتان و خویشاوندان باشد، خواه او غنی و ثروتمند باشد یا فقیر و مستمند که (رضای) خدای متعال سزاوارتر است از آن دو (ثروتمند و مستمند). پس برای اجرای عدل در شهادت، از هوای نفس پیروی نکنید، و اگر شهادت را تغییر دادید، یا آن را کتمان نمودید، خدای تعالی به آنچه انجام می‌دهید، بسیار آگاه است.

استناد به آیات دیگر قرآن درباره قوله: «کُونُوا قَوَّامِینَ بِالْقِسْطِ»

هم‌چنان‌که در آیه فوق، خطاب به مؤمنین می‌فرماید: همیشه برپاکنندگان عدل باشید، در آیه ١٨ سوره آل عمران فی قوله تعالی: «شَهِدَ اللَّهُ أَنَّهُ لا إِلهَ إِلَّا هُوَ وَ الْمَلائِکَةُ وَ أُولُوا الْعِلْمِ قائِماً بِالْقِسْطِ لا إِلهَ إِلَّا هُوَ الْعَزِیزُ الْحَکِیمُ» نیز که تفسیر آن گذشت، می‌فرماید:
فرشتگان و علما در حال برپایی عدل: «قائِماً بِالْقِسْطِ»، بر توحید خدا شهادت دادند.
حال به فرض این‌که در این دو آیه، قوله: «قائِماً بِالْقِسْطِ» و قوله: «کُونُوا قَوَّامِینَ بِالْقِسْطِ»، مفسر یکدیگر باشند، برداشت می‌شود که:
اوّلا: فرشتگان و ملایکه همواره در حال برپایی عدل هستند و حال آن‌که به مؤمنین توصیه می‌شود که همیشه برپاکننده عدل باشند.
ثانیا: از صفات ویژه عالم این است که همواره در حال برپایی عدل باشد.

[١]. نساء/ ١٣٥.