فرهنگ قرآن - امامی، عبدالنبی - الصفحة ٦٤٨ - ٤ مسارعه در خیرات در تفاسیر روایی
علّامه سید هاشم حسینی بحرانی قدّس سرّه در تفسیر برهان، علّامه شیخ عبد
علی بن جمعه عروسی حویزی قدّس سرّه در تفسیر نور الثقلین و علّامه شیخ
جلال الدین سیوطی رضی اللّه عنه در تفسیر در المنثور، در ذیل آیات منتخب
مسارعه در خیرات، روایاتی را نقل نمودهاند که در اینجا پس از ذکر هر آیه،
به نقل برخی از آنها میپردازیم.
فی قوله تعالی: «وَ لِکُلٍّ وِجْهَةٌ
هُوَ مُوَلِّیها فَاسْتَبِقُوا الْخَیْراتِ أَیْنَ ما تَکُونُوا یَأْتِ
بِکُمُ اللَّهُ جَمِیعاً إِنَّ اللَّهَ عَلی کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ» [١]،
روایاتی را نقل نمودهاند، از جمله:
الف- عبد العظیم بن عبد الحسنی
گوید: به محمّد بن علی موسی رضا علیه السّلام گفتم: امیدواری بسیار دارم که
قائم از اهل بیت محمّد صلّی اللّه علیه و آله آن کسی باشد که زمین را از
قسط و عدل پر میکند؛ همچنان که از ظلم و جور پر شده است. آن بزرگوار
فرمود: «یا ابا القاسم! ما منا الا و هو قائم بامر اللّه عزّ و جلّ و هاد
الی دین اللّه، و لکن القائم الذی یطهّر اللّه عزّ و جلّ به الارض من اهل
الکفر و الجحود، و یملأها عدلا و قسطا، هو الذی تخفی علی الناس ولادته، و
یغیب عنهم شخصه، و یحرم علیهم تسمیته، و هو سمی رسول اللّه و کنیّه صلّی
اللّه علیه و آله، و هو الذی تطوی له الارض، و یذلّ له کل صعب. یجتمع الیه
اصحابه عدة اهل بدر، ثلثماة و ثلثة عشر رجلا، من أقاسی الارض، و ذلک قول
اللّه عزّ و جلّ:" أَیْنَ ما تَکُونُوا یَأْتِ بِکُمُ اللَّهُ جَمِیعاً
إِنَّ اللَّهَ عَلی کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ". فاذا اجتمعت له هذا العدة من
اهل الاخلاص، اظهر اللّه امره، فاذا أکمل له العقد و هو عشرة الاف رجل، خرج
باذن اللّه عزّ و جلّ فلا یزال یقتل اعداء اللّه حتی یرضی اللّه تعالی.»؛
یعنی ای ابو القاسم! از ما نیست مگر اینکه او قیامکننده به امر خدای عزّ و
جلّ و هدایتکننده به دین خدا است، و لکن آن قائمی که خدای عزّ و جلّ به
وسیله او زمین را از اهل کفر و انکار پاک گردانیده و آن را پر از عدل و قسط
مینماید، کسی است که تولّدش بر مردم مخفی بوده و شخص او از مردم غایب است
و بر آنان حرام است نام او را اسم ببرند و او به اسم و به کنیه رسول اللّه
صلّی اللّه علیه و آله نامیده شده و کسی است که زمین برای او درهم پیچیده و
در نور دیده
[١]. بقره/ ١٤٨.