الکلام اللطیف؛ شرح فارسی بر تصریف - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٣٢
متن:
تنبيه
المرّة من مصدر الثلاثى المجرّد على فعلة بالفتح تقول: ضربت، ضربة و قمت قومة.
و ممّا زاد بزيادة الهاء كالاعطائة و الانطلاقة الّا ما فيه تاء التّأنيث منهما فالوصف بالواحدة كقولك: رحمته رحمة واحدة و دحرجته دحرجة واحدة و الفعلة بالكسر لنوع من الفعل تقول: هو حسن الطّعمة و الجلسة.
ترجمه:
تنبيه مصدر مرّه
مصدر مرّه آنستكه بر تعداد وقوع فعل دلالت كند و آن از ثلاثى مجرّد بر وزن « فعله » بفتح فاء آيد مانند: ضربت ضربة (زدم يكبار زدن) و قمت قومة (ايستادم يكبار ايستادن).
و از فعليكه زائد بر سه حرف باشد مصدر همان باب را در نظر گرفته تنها يك تاء بآخرش اضافه مىكنند مانند اعطائة (مصدر مرّه از باب افعال) انطلاقه (مصدر مرّه از باب انفعال) مگر مصدرى كه خود تاء تأنيث داشته باشد كه در اين صورت براى مشخّص شدن مصدر مرّه صفت واحدة را بايد دنبالش آورد چنانچه مىگوئى:
رحمته رحمة واحدة (رحم كردم يكبار رحم نمودن) و دحرجته دحرجة واحدة (غلطانيدم يكبار غلطانيدن).
مصدر نوعى
مصدر نوعى آنستكه دلالت كند بر نوع انجام فعل و آن بر وزن