جواهر الفرایض در ارث (ترجمه)
(١)
پيشگفتار
٦٥ ص
(٢)
نام رساله
٦٥ ص
(٣)
شروح رساله
٦٧ ص
(٤)
نسخههاى خطى
٦٨ ص
(٥)
جواهر الفرائض
٦٩ ص
(٦)
قسم نخست
٦٩ ص
(٧)
فن نخست در شناخت مراتب وارثان و سهم آنها و احكام آنها
٦٩ ص
(٨)
باب نخست، از فن نخست، از قسم نخست در بيان مراتب وارثان و ترتيب آنها
٦٩ ص
(٩)
فصل در نسبها و مراتب آنها
٧٠ ص
(١٠)
فصل در اسباب و انواع آن
٧٣ ص
(١١)
فصل در موانع ارث
٧٧ ص
(١٢)
باب دوم تفصيل سهام و چگونگى تقسيم كردن
٧٨ ص
(١٣)
فصل مقدار فروض / سهام قرآنى
٧٨ ص
(١٤)
فصل
٨٠ ص
(١٥)
فصل
٩٠ ص
(١٦)
ارث جنين
٩٠ ص
(١٧)
ارث خنثا
٩٠ ص
(١٨)
ارث انسان دو سر
٩٢ ص
(١٩)
ارث فرزند زن لعان شده و زنا زاده
٩٢ ص
(٢٠)
حكم انسان پيدا شده و انسان مشكوك
٩٢ ص
(٢١)
فصل
٩٣ ص
(٢٢)
حبوه و طعمه
٩٤ ص
(٢٣)
وارث گمشده
٩٥ ص
(٢٤)
فصل در غرق شدگان و زير آوار ماندگان
٩٦ ص
(٢٥)
فن دوم از قسم نخست احكام وصيتها و اقرارهاى مربوط به ارث
١٠١ ص
(٢٦)
باب نخست وصيتها
١٠١ ص
(٢٧)
باب دوم اقرارها
١٠٣ ص
(٢٨)
فصل
١٠٣ ص
(٢٩)
فصل
١٠٤ ص
(٣٠)
قسمت دوم در چگونگى تحصيص تقسيم ارث با مراعات تصحيح سهام
١٠٦ ص
(٣١)
قاعده
١٠٦ ص
(٣٢)
مقدمه
١٠٧ ص
(٣٣)
تتمه مقدمه پيرامون كيفيت بدست آوردن نسبتهاى چهارگانه فوق
١٠٧ ص
(٣٤)
فصل درباره كيفيت به دست آوردن كوچكترين مخرج مشترك ميان دو عدد مختلف
١٠٨ ص
(٣٥)
فصل كيفيت به دست آوردن كوچكترين مخرج مشترك ميان سه عدد يا بيشتر
١٠٩ ص
(٣٦)
فصل پيرامون اقسام عدد
١١٠ ص
(٣٧)
باب نخست درچگونگى تقسيم تركه بر ورثه باسهام صحيح
١٢١ ص
(٣٨)
فصل
١٢٧ ص
(٣٩)
فصل
١٣٤ ص
(٤٠)
فصل
١٣٨ ص
(٤١)
باب دوم در مناسخات
١٣٨ ص
(٤٢)
باب سوم درنمونههايى از تقسيم تركههاى زير آوارماندگان وكسانى كه درحكم ايشان هستند
١٤٣ ص
(٤٣)
باب چهارم درنمونه هايى از اقرارها
١٤٩ ص
(٤٤)
باب پنجم دراستخراج وصيتهاى مبهم و ذكر نمونههايى از آن
١٥٠ ص
(٤٥)
فصل
١٥٥ ص
(٤٦)
تمرين
١٥٧ ص

جواهر الفرایض در ارث (ترجمه) - الطوسي، الخواجة نصير الدين - الصفحة ١٥٥ - فصل

آنگاه پس از جمع شدن سهام وارثان به همين نسبت، باقيمانده از مخرج، «١٣» تا از «٢٥» تا خواهد بود كه اين مقدار، نصيب موصى له است كه پس از اضافه كردن آن به سهم اختصاص يافته به پدر [/ ١٧]، به رقم «٣٠» دست مى‌يابيم كه نصيب پدر از «٨٥» است و به نسبت آن، نصيب ديگر وارثان «٤٢» خواهد بود و اصل مال «٨٥» سهم قرار داده مى‌شود[١].

فصل‌

اگر شخصى براى يك نفر يا چند نفر، مثلاً به يك سوم آنچه كه از يك سوم مال پس از خارج كردن نصيب وارث باقى مى‌ماند، يا به يك چهارم آنچه ازيك سوم مال پس از خارج كردن نصيب وارث باقى مى‌ماند، يا به بعضى از آنچه كه از يك چهارم مال پس ازخارج كردن نصيب وارث، ياغير آن، باقى مى‌ماند، يا به مثل نصيب آن وارث به استثناى يك سوم آنچه كه ازيك سوم يا يك چهارم باقى مى‌ماند يا به استثناى يك چهارم آنچه كه از يك سوم يا يك چهارم باقى مى‌ماند، وصيّت نمايد چگونه مال تقسيم مى‌شود؟

پاسخ: روش تقسيم مال چنين است: مخرج كسرهايى كه به آنچه باقى مى‌ماند نسبت داده شده اگر يكسان نباشند، يكسان مى‌شوند، سپس مخرج منسوب به مال، در آن مخرج ضرب مى‌شود آنگاه اگر وصيّت ها به سبب آن كسرها استثنا شده باشند، بر رقم به دست آمده همه كسرهايى كه به آنچه از مخرج ياد شده آنها باقى مى ماند نسبت داده شده، افزوده مى‌شود، و اگر زايد باشد از آن كاسته مى‌شود و رقمى كه به دست مى‌آيد يا باقى مى‌ماند نصيب وارثى است كه به مثل نصيب او وصيت شده است. سپس سهام وارثان و موصى لهم در مخرج منسوب به آنچه باقى مى‌ماند، نيز ضرب مى‌شود بر رقم به دست آمده كسرهاى منسوبه نيز افزوده مى‌شود يا از آن كم مى‌شود [همان گونه كه درمرحله نخست انجام داديم‌] آنچه كه به دست مى‌آيد عدد كسر منسوب به مال است. حال اگر مثل نصيب‌


[١] كه از رقم «٨٥» نصيب موصى له «١٣» تا، نصيب پدر «٣٠» تا، و نصيب ديگر وارثان «٤٢» تا مى‌شود.