شيخ در رساله خود مى‌نويسد: «المضروب فى نفسه سمّي جذراً» يعنى عددى كه در خودش ضرب مى‌شود در علم حساب، جذر ناميده مى‌شود. و عددى را كه مى‌خواهيم جذرش را بگيريم اگر كوچك باشد استخراج جذرش كار مشكلى نيست به شرطى كه از اعداد مُنْطِقه باشد مانند «٤» و «٩» كه جذر اولى «٢» و جذردومى «٣» مى‌باشد. و اگر عدد اصمّ باشد جذرِ تحقيقى ندارد بلكه جذرش تقريبى است.

و منظور ازكسور تسعه اين كسور هستند:

نصف ثُلث رُبع خُمس سُدس سُبع ثُمن تُسع عُشر

٢ ٣ ٤ ٥ ٦ ٧ ٨ ٩ ١٠

بنابر اين عدد منطق بر سه قسم است:

اوّل: آن كه هم داراى كسر باشد و هم جذر مانند «٤» و «٩».

دوم: آنكه فقط يكى از كسور نه گانه داشته باشد مانند «١٢» كه نصف و ثلث و ربع و سدس دارد.

سوم: آنكه فقط داراى جذر باشد مانند «١٢١» كه جذر آن «١١» است.

عدد أصمّ: عبارت است از عددى كه نه جذر داشته باشد و نه كسر مانند «١١».

وجه تسميه: عدد مُنطق را از آن جهت كه به جذر و كسر خود گوياست به اين نام ناميده‌اند. و عدد أصمّ چون به اين دو گويا نيست چنين نام گرفته است.

عدد مُنطق بر سه قسم است: تامّ، زائد، ناقص.

عدد تام: عبارت است از عدد مُنطقى كه وقتى اجزاى كسرى آن را باهم جمع مى‌كنيم با آن عدد مساوى باشند مانند عدد «٦» كه اجزاى آن سه تاست:

١- نصف كه عدد «٣» مى‌شود.

٢- ثُلث كه عدد «٢» مى‌شود.

٣- سُدس كه عدد «١» مى‌شود.

عدد زائد: عبارت است از عدد مُنطقى كه وقتى اجزاى كسرى آن را با هم جمع مى‌كنيم بيشتر از آن عدد باشند:

مانند عدد «١٢» كه اجزاى كسرى آن چهار تاست:

١- نصف كه عدد «٦» است.