بیت المال و حقوق آن
(١)
پیشگفتار
٩ ص
(٢)
مقدمه
١١ ص
(٣)
1 تعریف بیت المال
١٥ ص
(٤)
2 تاریخچه پیدایش بیت المال
١٧ ص
(٥)
3 اهمیت بیت المال
٢١ ص
(٦)
1 زکات
٣٠ ص
(٧)
2 خمس
٣٧ ص
(٨)
3 جزیه
٤٠ ص
(٩)
4 خراج
٤٣ ص
(١٠)
5 انفال دولتی
٤٧ ص
(١١)
6 املاک دولتی
٤٩ ص
(١٢)
7 عشور
٥١ ص
(١٣)
8 هدیه
٥٥ ص
(١٤)
9 مالیات
٥٧ ص
(١٥)
1 امانتداری
٦٠ ص
(١٦)
2 علاقمندی به عمران و آبادانی
٦٢ ص
(١٧)
3 نگه نداشتن جانب خویشاوندان
٦٤ ص
(١٨)
4 نرمخویی
٦٦ ص
(١٩)
الف راه هرگونه استفاده شخصی از بیت المال بسته است
٧١ ص
(٢٠)
ب اتلاف بیت المال موجب ضمان است
٧٥ ص
(٢١)
ج اسراف بیت المال ممنوع است
٧٧ ص
(٢٢)
1 بازنگری در روشهای آموزش مفاهیم اخلاقی و دینی
٨٧ ص
(٢٣)
2 افزایش آگاهیهای عمومی
٨٨ ص
(٢٤)
3 وضع مقررات سخت
٨٩ ص
(٢٥)
4 گزینش متصدیان شایسته
٩٠ ص
(٢٦)
1 خیانت
٩٣ ص
(٢٧)
2 سوء مدیریت
١٠١ ص
(٢٨)
3 اسراف و تبذیر
١٠٢ ص
(٢٩)
1 سلب شدن اعتماد همگانی از متصدیان
١١٢ ص
(٣٠)
2 از میان رفتن ثروتها و تخریب منابع ملی
١١٣ ص
(٣١)
3 پیدایش نارضایتی و بروز شورش میان مردم
١١٥ ص
(٣٢)
منابع و ماخذ
١١٧ ص

بیت المال و حقوق آن - بینش، عبدالحسین - الصفحة ٦٧ - ٤ نرمخویی

«از بنده خدا على، اميرالمؤمنين به خراج بگيران: پس از ستايش خداوند و درود برپيامبر اكرم ٦، هر كس از آنچه به سويش بازمى‌گردد (پاداش اعمال در قيامت) نترسد، براى خود چيزى كه او را (از عذاب و كيفر) نگاه دارد پيش نمى‌فرستد؛ و بدانيد آنچه بدان امر شده‌ايد اندك است و پاداش آن بسيار. اگر در آنچه خداوند نهى فرموده است از قبيل ستم و بدخواهى كيفرى كه از آن بترسند هم نمى‌بود، همانا دورى از اين كارها چنان پاداشى دارد كه براى تركشان عذرى باقى نمى‌گذارد. پس با مردم بايد با مدارا و انصاف رفتار كنيد؛ و بر نيازهايشان شكيبا باشيد. زيرا شما خزانه‌داران رعيت هستيد و وكيل‌هاى مردم و نمايندگان پيشوايان. كسى را از درخواستش به خشم نياوريد و از تقاضايش باز نداريد. براى دريافت ماليات مردم را به فروش لباس تابستانى و زمستانى و چارپايانى كه با آن كار مى‌كنند و يا غلامانشان مجبور نكنيد و به خاطر درهمى، كسى را تازيانه نزنيد و به مال هيچ كس از مردم از نمازگزار يا معاهد دست نزنيد، مگر اسب و سلاحى كه به‌وسيله آن بر مسلمانان ستم شود بيابيد. زيرا سزاوار نيست كه مسلمان آنها را در دست دشمنان اسلام باقى گذارد تا بر او توانايى داشته باشند؛ و از پند و اندرز بر خودتان و نيكويى بر لشكر و كمك بر رعيت و توانا ساختن دين خدا خوددارى نكنيد و در راه خدا آنچه سزاوار و بر شما لازم است به جا آوريد. زيرا خداوند سبحان از ما و شما خواسته كه در برابر احسان و نيكويى او با كوششمان، او را سپاسگزاريم و با منتهى درجه توانايى خويش او را يارى كنيم؛ و پيروزى نيست مگر به يارى خداوند بلند