پس از او حارث بن كلده‌[١] طبيب مشهور عرب متوفى سال ٥٠ هجرى ظهور كرد و او از مدرسه گندى شاپور خوزستان‌[٢] كه بعدها نزد عربها به مركز طب اسلامى شهرت يافت، فارغ شد. عربها اين مدرسه را مى‌شناختند و به آن ارزش ويژه‌اى قايل بودند به خصوص پس از آنكه شهرهاى ايران در عهد خليفه دوم در سال ١٩ هجرى فتح شد. حارث بن كلده در شهر طائف مشغول طبابت بود و شهرت بسيارى يافته بود او عصر اسلام را درك كرد ولى مسلمان نشد و پيامبر ٦ بيماران را دستور مى‌داد كه نزد او روند و معالجه شوند.

پس از او ابن روميه جراح تميمى و سپس نضر بن حارث بن كلده از قديمى‌ترين كسانى از عربها كه مشغول علومى مانند طب گرديدند، ظاهر شدند. نضر بن حارث در عصر پيامبر اسلام ٦ زندگى مى‌كرد و او در كنار ابو سفيان به دشمنى با پيامبر برخاسته بود، چون او از

[١] شرح حال او را در كتاب معجم ادباء الاطباء ج ١ بخوانيد.

[٢] گندى شاپور مدرسه‌اى در خوزستان جنوب غربى ايران بود كه شاپور بن اردشير ساسانى آن را در سال ٢٥٠ ميلادى تاسيس كرده بود و لذا به او نسبت داده مى‌شود. او در آنجا اسيران رومى و گروهى از سپاهيان را اسكان داده بود. مسلمانان آنجا را در سال ١٩ هجرى فتح كردند آنجا مدرسه بزرگى بود كه در آنجا طب و ساير علوم تدريس مى‌شد و استادان آنجا از مسيحيان نسطورى بودند كه كتابهاى طبى و فلسفى يونان را به آنجا انتقال داده بودند و اين كتابها را به زبان سريانى كه زبان تدريس بود، ترجمه كرده بودند. اين مدرسه مشهور شده پزشكان معروفى از آنجا برخاستند كه به علم خدمت كردند و بعضى از آنها در زمان منصور خليفه عباسى وارد عراق شدند. تفصيل آن را در متن خواهيد خواند.