تفسير سوره حجرات - قرائتى، محسن - الصفحة ٩٩ - تحقيرهاى ناخواسته

تحقير مى‌كردند و مى‌گفتند: «ما نَراك اتّبعك الّا الّذين هم أراذِلُنا»[١] ما پيروان تو را جز افراد اراذل نمى‌بينيم.

٥- گاهى تفريح و سرگرمى منشأ مسخره است.

٦- گاهى طمع به مال و مقام، سبب انتقاد از انسان در قالب مسخره مى‌شود. مثلًا گروهى از پيامبر اكرم ٦ درباره زكات عيبجويى مى‌كردند، قرآن مى‌فرمايد: «و منهم مَن يَلمزُك فى الصّدقات فان اعطوا منها رَضوا و ان لم يُعطوا منها اذا هم يَسخَطون»[٢] ريشه اين انتقاد طمع است كه اگر از همان زكات به خود آنان بدهى راضى مى‌شوند، ولى اگر ندهى همچنان عصبانى شده و عيبجويى مى‌نمايند.

٧- گاهى ريشه مسخره جهل و نادانى است. همين كه حضرت موسى دستور ذبح گاوى را داد، بنى‌اسرائيل گفتند: آيا مسخره مى‌كنى؟ موسى ٧ گفت: «أعوذُ باللّه ان اكونَ من الجاهلين»[٣] به خدا پناه مى‌برم كه از جاهلان باشم. يعنى مسخره برخاسته از جهل است و من جاهل نيستم.

تحقيرهاى ناخواسته‌

امام صادق ٧ از يكى از ياران خود پرسيد: زكات مال خود را چگونه مى‌دهى؟ گفت: فقرا نزد من مى‌آيند و من مى‌پردازم.

امام فرمود: آگاه باش كه آنان را ذليل كرده‌اى، هرگز اين كار

[١] -هود، ٢٧

[٢] -توبه، ٥٨

[٣]- بقره، ٦٧