تفسير سوره حجرات - قرائتى، محسن - الصفحة ٦٦ - دروغ
٢- حضور پيامبر ورهبران الهى، امتياز خاصّى براى جامعهها است. ( «فيكم رسولاللَّه»، نه «رسولاللَّه فيكم»)
٣- رهبر بايد در دسترس مردم باشد و مردم نيز حضور آن حضرت را جدّى بگيرند. «انّ فيكم رسول اللَّه»
٤- توقّع مشورت كردن پيغمبر با مردم مانعى ندارد، امّا اطاعت پيامبر از مردم انتظارى نابجاست. «لو يطيعكم ... لَعَنتّم ...»
٥- مشكلات مردم به خاطر دورى از مكتب انبيا وعمل به سليقهها وهوسهاى مختلف و شخصى است. «لو يطيعكم ... لَعَنتّم ...»
٦- رهبر بايد استقلال رأى داشته باشد. (اگر امواج فتنهها، سليقهها وخواستهها، رأى او را سست كند، جامعه گرفتار مشكلات مىشود) «لو يطيعكم ...
لَعَنتّم ...» دشمن نيز براى ما همين نوع مشكلات را كه برخاسته از سستى رأى رهبر است مىخواهد، چنانكه در جاى ديگر مىخوانيم: «ودّوا ما عَنِتّم ...»[١]
٧- انعطاف دربرخى موارد لازم است. «فىكثيرمنالامر»
٨- در مواردى كه حكمى از طرف خدا و رسول نيست و جاى مشورت است، پيروى از مردم و هم سليقه شدن با آنها مانعى ندارد. «فى كثيرٍ من الامر» (بنابراين مواردى يافت مىشود كه پيروى مشكلزا نيست)
[١] -آلعمران، ١١٨