اخلاق اسلامى - يوسفيان، نعمت الله؛ الهامي نيا، علي اصغر - الصفحة ٦٠ - د - زدودن زمينههاى عجب

راههاى درمان‌

براى رهايى از اين دام خطرناك، راههاى زير مطرح شده است:

الف- خود شناسى:

امام باقر عليه السلام فرمود:

«سُدَّ سَبيلَ الْعُجْبِ بِمَعْرِفَةِ النَّفْىِ»[٢]

با شناخت خويش، راه [نفوذ] عجب را مسدود كن.

ب- توجه به عظمت خدا:

امير مؤمنان صلوات الله عليه مى‌فرمايد:

«اذا زادَ عُجْبُكَ بِما انْتَ فيهِ مِنْ سُلْطانِكَ فَحَدَثَتْ لَكَ ابُّهَةٌ اوْ مَخيلَةٌ فَانْظُرْ الى عَظيمِ مُلْكِ اللَّهِ وَ قُدْرَتِهِ ...»[٣]

هرگاه خود پسندى‌ات زياد شد، به خاطر قدرتى كه در خود دارى و ابهت و بر خود باليدن پيش آمد به عظمت فرمانروايى خدا و قدرتش بنگر.

ج- تفكّر:

انديشيدن در زشتى عجب و پيامدهاى ناهنجارى كه به بار مى‌آورد، سبب مى‌شود كه انسان همواره مراقب حالات خويش باشد، خود را انسان كامل ندارند و به غفلت و سقوط در وادى خود پسندى نيفتد، همين طور انديشه در فرجام كسانى كه به خاطر اين رذيله به سرنوشت شومى گرفتار شدند، همانند شيطان، زنگ خطرى است كه هشدار لازم را به انسان مى‌دهد.

د- زدودن زمينه‌هاى عُجب:

راه ديگر درمان خود بينى آن است كه انسان‌

[١] - سفينة البحار، ج ٢، ص ١٦٢

[٢] - بحار الانوار، ج ٧٨، ص ١٦٣

[٣] - شرح غرر الحكم، آمدى، ج ٣، ص ١٩١