مسجد رفت. مردم در گوشه اى از مسجد نماز مى خواندند. فرمود: چه مى كنند؟ گفتند: ابى بن كعب بر عدّه اى از مردم امامت مى كند. فرمود: كار درستى مى كنند و خوب كارى انجام مى دهند و ابن عبد البرّ هم آن را نقل كرده است، در پاسخ مى گوييم: در سند اين روايت، مسلم بن خالد وجود دارد كه ضعيف است و آنچه در كلام علما يقينى است اين است كه عمر مردم را به امامت ابى بن كعب جمع كرد»[١].

قسطلانى هم مى گويد:

«كار مردم بر همين منوال بود؛ يعنى بر ترك جماعت در تراويح و در زمان ابو بكر هم همين طور بود ...»[٢].

٢- آن جا كه عمر گفت:

«اين بدعت خوبى است!»، در شرح آن گفته اند: اين از سنّتهاى خليفه بود و ارتباطى به شرع ندارد. عدّه اى از علما به اين امر تصريح كرده اند:

قسطلانى مى گويد:

«آن را بدعت ناميد؛ چون پيامبر به جماعت خواندن آن را سنّت قرار نداده بود. در زمان ابو بكر صدّيق هم، چنين سنّتى وجود

[١] - عمده القارى فى شرح صحيح البخارى: ٦/ ١٢٥. همين سؤال وجواب در فتح البارى هم آمده است.

[٢] - ارشاد السارى ٤/ ٤٥٦، كتاب صلوة التراويح باب فضل من قام رمضان.