شش مقاله : جهان بيني الهي و جهان بيني مادي - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٩٢ - گريز از طرح صحيح

حدوث و فنا است , جهان يك حدوث دائم و مستمر است , و چون حدوث دائم و مستمر است , هيچ مرتبه اى از آن در مرتبه بعد يا مرتبه قبل نيست , پس نمى تواند (( خود آفرين )) باشد , نمى تواند يك (( تناسل خودرو )) باشد , نمى تواند خود علت وجود خود باشد , پس يك علت جاويد و محيط در كار است كه وجود عالم را ادامه ميدهد .

عليهذا معيار الهى بودن و مادى بودن , مخلوق بودن و مخلوق نبودن جهان نيست .

ماترياليست ها براى اينكه چهره حقيقى مسأله را بيشتر پنهان كنند اصول ديگرى غير آن اصلى كه آنرا (( مساله اساسى فلسفى )) ناميدند طرح ميكنند كه به اصطلاح به منطق مربوط ميشود و تفاوت دو مكتب را در آن اصول مشخص مى نمايند .

استالين در جزوه ماترياليسم ديالكتيك ميگويد :

ديالكتيك , بر خلاف متافيزيك , طبيعت را مجموعه تصادفات اشياء و پديده هائى كه از يكديگر مجزا و منفرد بوده و به يكديگر وابستگى ندارند نميداند , بلكه بر عكس , طبيعت را مجموعه و واحد تامى از اشياء و پديده هائى كه با يكديگر رابطه داشته , به طور آلى به هم وابسته بوده و مشروط به يكديگرند مى شناسد .

(( ديالكتيك , بر خلاف متافيزيك , كه براى طبيعت يك حالت آرامش و ركود و سكون تغيير ناپذير قائل است , آنرا متحرك و در حال تحولات پى در پى و تكامل و ترقى دائمى ميداند ... )) .

(( ديالكتيك , بر خلاف متافيزيك , سير تكامل را يك جريان ساده نشو و نما كه در آن تغييرات كمى منتج به تحولات كيفى نشود نميداند ,