پژوهشي در زندگي امام سجاد (ع ) - الخامنئي، السيد علي - الصفحة ١٨ - زمينه اجتماعى
يزيد آماده است كه تا حد كشتن حسين بن على ( ع ) , فرزند پيامبر ( ص ) , كه در همه جهان اسلام به عظمت و اعتبار و قداست شناخته شده بود حكومت خود را تحكيم بخشد , و اين رعب كه آثارش در كوفه ومدينه نمايان بود , پس از گذشت زمانى با چند حادثه ديگر كامل شد كه يكى از آن حوادث , حادثه حره بود و اختناق شديدى كه در منطقه نفوذ اهل بيت حجاز ( بويژه مدينه ) و همچنين عراق ( بويژه كوفه ) بوجود آمد . ارتباطات ضعيف شد و كسانى كه طرفدار ائمه بودند و مخالفان بالقوه دستگاه خلافت بنى اميه به شمار مى آمدند , در حال ضعف و ترديد بسر ميبردند .
روايتى از امام صادق ( ع ) نقل شده كه آن حضرت وقتى درباره اوضاع ائمه قبل از خودشان صحبت مى كردند , فرمودند :
ارتدالناس بعد الحسين الاثلاث
مردم پس از امام حسين ( ع ) مرتد شدند مگر سه نفر و در روايتى هست پنج نفر وبعضى روايات هفت نفر هم ذكر كرده اند .
در روايتى كه از حضرت سجاد ( ع ) كه راويش ابو عمر مهدى است مى گويد : از امام سجاد شنيدم كه فرمود :
ما بمكة والمدينة عشرون رجلا يحبنا [١]
در همه مكه و مدينه بيست نفر نيستند كه ما را دوست دارند .
اين دو حديث را از اين باب نقل كردم كه وضع كلى جهان اسلام نسبت به ائمه و طرفداران ائمه روشن شود يعنى اين خفقانى كه بوجود آمد يك چنين حالتى را بوجود آورد كه طرفداران ائمه متفرق , پراكنده , مأيوس و مرعوب بودند و امكان يك حركت جمعى براى آنها نبود . البته
[١]بحار الانوارج ٤٦ ص ١٤٣ شرح نهج البلاغه ابن ابى الحديدج ٤ ص ١٠٤