مباحثي از اصول فقه - محقق داماد، سيد مصطفى - الصفحة ٨١ - مخصص متصل صفت، شرط، استثناء متصل، بدل بعض از كل، غايت
عام[ ( ممنوعيت ورود]( مقدارى كاسته شده است .
انواع مخصص :
مخصص بر دو نوع است : الف ) مخصص متصل ب ) مخصص منفصل
الف ) مخصص متصل هر گاه بين عام و مخصص انقطاع و فاصله وجود نداشته باشد , و مخصص به عام اضافه شود و بلافاصله بدنبال آن بيايد , اين نوع مخصص در اصطلاح اصول مخصص متصل ناميده مى شود . مانند مثال قبل , يعنى ورود به منازل افراد ممنوع است مگر به حكم قانون .
مخصص متصل بر پنج نوع است :
١ ) صفت مانند همه دانشمندان عادل را احترام كنيد . در اين عبارت صفت عادل دايره عام را كه احترام به تمام دانشمندان است , محدود مى سازد . و آنرا به دانشمندان عادل اختصاص مى دهد و بقيه افراد و مصاديق دانشمندان يعنى دانشمند غير عادل , از شمول و دايره حكم خارج مى شوند .
٢ ) شرط مانند همه دانشجويان اگر داراى معدل كافى باشند , مى توانند در دوره فوق ليسانس شركت كنند . در اين جمله , شرط دارا بودن معدل كافى باعث محدود شدن دائره عام شده است . و بعضى از افراد آن را از تحت عام خارج مى كند .
٣ ) استثناء متصل مانند همه دانشجويان حق ورود به كلاس را دارند مگر پرويز , در اين جمله مگرپروير دايره شمول عام را محدود