بیت المال و حقوق آن
(١)
پیشگفتار
٩ ص
(٢)
مقدمه
١١ ص
(٣)
1 تعریف بیت المال
١٥ ص
(٤)
2 تاریخچه پیدایش بیت المال
١٧ ص
(٥)
3 اهمیت بیت المال
٢١ ص
(٦)
1 زکات
٣٠ ص
(٧)
2 خمس
٣٧ ص
(٨)
3 جزیه
٤٠ ص
(٩)
4 خراج
٤٣ ص
(١٠)
5 انفال دولتی
٤٧ ص
(١١)
6 املاک دولتی
٤٩ ص
(١٢)
7 عشور
٥١ ص
(١٣)
8 هدیه
٥٥ ص
(١٤)
9 مالیات
٥٧ ص
(١٥)
1 امانتداری
٦٠ ص
(١٦)
2 علاقمندی به عمران و آبادانی
٦٢ ص
(١٧)
3 نگه نداشتن جانب خویشاوندان
٦٤ ص
(١٨)
4 نرمخویی
٦٦ ص
(١٩)
الف راه هرگونه استفاده شخصی از بیت المال بسته است
٧١ ص
(٢٠)
ب اتلاف بیت المال موجب ضمان است
٧٥ ص
(٢١)
ج اسراف بیت المال ممنوع است
٧٧ ص
(٢٢)
1 بازنگری در روشهای آموزش مفاهیم اخلاقی و دینی
٨٧ ص
(٢٣)
2 افزایش آگاهیهای عمومی
٨٨ ص
(٢٤)
3 وضع مقررات سخت
٨٩ ص
(٢٥)
4 گزینش متصدیان شایسته
٩٠ ص
(٢٦)
1 خیانت
٩٣ ص
(٢٧)
2 سوء مدیریت
١٠١ ص
(٢٨)
3 اسراف و تبذیر
١٠٢ ص
(٢٩)
1 سلب شدن اعتماد همگانی از متصدیان
١١٢ ص
(٣٠)
2 از میان رفتن ثروتها و تخریب منابع ملی
١١٣ ص
(٣١)
3 پیدایش نارضایتی و بروز شورش میان مردم
١١٥ ص
(٣٢)
منابع و ماخذ
١١٧ ص

بیت المال و حقوق آن - بینش، عبدالحسین - الصفحة ١١٤ - ٢ از میان رفتن ثروتها و تخریب منابع ملی

ثروت‌هاى ملى علاج واقعه را قبل از وقوع بايد كرد و زمينه هرگونه سوء استفاده‌اى را از ميان برد و گرنه خسارت زدن به اين ثروت‌ها، در مواردى جبران‌ناپذير است.

ثروت‌هاى عمومى به ظاهر پايان‌ناپذير مى‌نمايند و هر نسلى كه به دوران مى‌رسد تنها دنبال حق و سهم خود هست؛ و كمتر براى افزايش اين ثروت‌ها احساس وظيفه مى‌كند؛ و اين بسيار خطرناك است. چرا كه اين ثروت‌ها كاستى پذيرند.

گذشته از اقدام‌هاى رسمى‌اى كه براى حفظ ثروت‌هاى عمومى انجام مى‌شود، زمانى مى‌توان به بقاى آنها اميدوار بود كه تلقى و تصور آن دهقان پير كه پايش بر لب گور بود و گردو مى‌كاشت، همگانى شود. ابن يمين داستان آن پير مرد دورانديش را چنين به رشته نظم كشيده است:

شهريارا آن شنيدستى كه در روز شكار شاه كسرى‌ كرد سوى پير دهقانى گذر

پير دهقان «جوز بن» مى‌كشت با وى گفت شاه نيستى گويى به تحقيق از فلاحت با خبر

«جوز بن» آخر نيارد كمتر از سى سال بار تو كجا يابى از او بر، روزگار خود مبر

گفت ما خورديم بر از كشته‌هاى رفتگان هر كه آيد گو برى او هم ز كشت ما بخور [١]

براى مثال چاه عميق حفر كردن و قنات‌ها را خشكاندن و سطح‌


[١] - امثال و حكم، على‌اكبر دهخدا، ج ٢، ص ٨٤٩