بیت المال و حقوق آن
(١)
پیشگفتار
٩ ص
(٢)
مقدمه
١١ ص
(٣)
1 تعریف بیت المال
١٥ ص
(٤)
2 تاریخچه پیدایش بیت المال
١٧ ص
(٥)
3 اهمیت بیت المال
٢١ ص
(٦)
1 زکات
٣٠ ص
(٧)
2 خمس
٣٧ ص
(٨)
3 جزیه
٤٠ ص
(٩)
4 خراج
٤٣ ص
(١٠)
5 انفال دولتی
٤٧ ص
(١١)
6 املاک دولتی
٤٩ ص
(١٢)
7 عشور
٥١ ص
(١٣)
8 هدیه
٥٥ ص
(١٤)
9 مالیات
٥٧ ص
(١٥)
1 امانتداری
٦٠ ص
(١٦)
2 علاقمندی به عمران و آبادانی
٦٢ ص
(١٧)
3 نگه نداشتن جانب خویشاوندان
٦٤ ص
(١٨)
4 نرمخویی
٦٦ ص
(١٩)
الف راه هرگونه استفاده شخصی از بیت المال بسته است
٧١ ص
(٢٠)
ب اتلاف بیت المال موجب ضمان است
٧٥ ص
(٢١)
ج اسراف بیت المال ممنوع است
٧٧ ص
(٢٢)
1 بازنگری در روشهای آموزش مفاهیم اخلاقی و دینی
٨٧ ص
(٢٣)
2 افزایش آگاهیهای عمومی
٨٨ ص
(٢٤)
3 وضع مقررات سخت
٨٩ ص
(٢٥)
4 گزینش متصدیان شایسته
٩٠ ص
(٢٦)
1 خیانت
٩٣ ص
(٢٧)
2 سوء مدیریت
١٠١ ص
(٢٨)
3 اسراف و تبذیر
١٠٢ ص
(٢٩)
1 سلب شدن اعتماد همگانی از متصدیان
١١٢ ص
(٣٠)
2 از میان رفتن ثروتها و تخریب منابع ملی
١١٣ ص
(٣١)
3 پیدایش نارضایتی و بروز شورش میان مردم
١١٥ ص
(٣٢)
منابع و ماخذ
١١٧ ص

بیت المال و حقوق آن - بینش، عبدالحسین - الصفحة ١٠٢ - ٣ اسراف و تبذیر

باز شكوفايى مى‌يابد و بشريت را به آسايش و سعادت مى‌رساند! [١]

بيان مصاديق مديران سوء و سوء مديريت‌ها از حوصله اين نوشتار بيرون است، هر چند كه يافتن آن در دوران‌هاى گذشته و حال كارى است بس آسان، بياييم خودمان را دريابيم. آيا براى كارى كه تصدى‌اش را برعهده داريم صلاحيت، شايستگى و دانش لازم را داريم؟

اسراف و تبذير

در دين مبين اسلام اسرافكارى و زياده‌روى در مصرف امرى است بس نكوهيده و ناپسند و قرآن كريم از اسراف‌كنندگان به‌عنوان دشمنان خدا و اهل دوزخ و برادران شيطان ياد كرده است:

«وَ هُوَ الَّذىِ أَنْشَا جَنَّاتٍ مَعْرُوشاتٍ وَ غَيْرَ مَعْرُوشاتٍ وَالنَّخْلَ وَالزَّرْعَ مُخْتَلِفاًاكُلُهُ وَالزَّيْتُونَ وَالرُّمَّانَ مُتَشابِهاً وَ غَيْرَ مُتَشابِهٍ كُلُوا مِنْ ثَمَرِةِ إِذا اثْمَرَ واتُوا حَقَّهُ يَوْمَ حَصادِهِ وَ لا تُسْرِفُوا انَّهُ لا يُحِبُّ الْمُسْرِفينَ» [٢]

او آن خدايى است كه براى شما بستان‌ها از درختان داربستى و درختان آزاد و درختان خرما و زراعت‌ها كه ميوه و دانه‌هاى گوناگون آرند و زيتون و انار و ميوه‌هاى مشابه يكديگر و نامشابه بيافريد. شما هم از آن ميوه‌ها هرگاه كه برسد تناول كنيد و حق آن را روز چيدن‌


[١] - آيين مديريت، حسام‌الدين بيان، ص ٥٣٤

[٢] - انعام (٦)، آيۀ ١٤١