٧ تعلق مى‌گيرد، ولى اگر از روى خطا او را بكشد، ديه بر ذمّه عاقله مى‌باشد و وارث مقتول، از آن ارث مى‌برند و در ارث بردن پدر، در اين مورد، دو قول وجود دارد كه اقرب آن‌ها، دريافت نكردن آن است. در صورتى كه مقتول وارثى غير از پدر نداشته باشد، امام ٧ ارث‌مى‌برد [١].

٦- عمد بچه و ديوانه در حكم خطاست. پس ديه در آن بر عهده عاقله مى‌باشد [٢].

٧- ضمانت عاقله مخصوص جنايت انسان بر انسان است و شامل جنايت بر چارپايان و اموال نمى‌شود [٣].

٨- آنچه كه به اقرار ثابت مى‌شود بر ذمّه عاقله در نمى‌آيد، بلكه بايد به بيّنه ثابت شود. پس اگر اصل قتل به بيّنه ثابت شود و قاتل ادعاى خطا كند ولى عاقله او را انكار كند، قول عاقله با قسم مقدّم مى‌شود. ولى با عدم ثبوت خطا به بيّنه [ديه‌] از مالى جانى پرداخت‌مى‌شود [٤].

٩- عاقله ديه موضحه [٥] و بيش‌تر را تحمل مى‌كند، ولى اگر كم‌تر از آن باشد، مجبور به تحمّل نيست [٦].

[١]- همان، مسأله ١٢.

[٢] - تحريرالوسيله، ج ٢، ص ٦٠١، مسأله ١٣.

[٣] - همان، مسأله ١٤.

[٤] - همان، ص ٦٠٠، مسأله ٧.

[٥] - موضحه آن است كه سفيدى استخوان را آشكار مى‌كند.

[٦] - همان، ص ٥٩٩، مسأله ٤.