تاريخ سياسى معاصر ايران - نظرپور، مهدی - الصفحة ١٧٨
نقش آمريكا پس از كودتاى ٢٨ مرداد پس از كودتاى ٢٨ مرداد، آمريكا بسرعت بر نفوذ خود در ايران افزود تا اينكه به صورت قدرت بلامنازع، حاكميت تام بر كليه شؤون كشور پيدا كرد. بلافاصله پس از كودتا، آمريكا ٤٥ ميليون دلار كمك بلاعوض در اختيار دولت زاهدى گذاشت كه پنج ميليون دلار آن مخصوص شخص زاهدى ارسال شد. دو روز پس از انعقاد كنسرسيوم نفتى نيز وامى به مبلغ ٣/ ١٢٧ ميليون دلار در اختيار وى گذاشته شد. «١» شاه براى حفظ تاج و تخت خود روز به روز بر وابستگى خود به آمريكا مىافزود تا اينكه به صورت يكى از اقمار استراتژيك آمريكا در آمد. در ٣٠ مهرماه ١٣٣٤ ايران به عضويت پيمان بغداد درآمد كه در آن زمان كمربند حفاظتى منافع آمريكا از خطر شوروى محسوب مىشد. پس از خروج عراق، اين پيمان به سازمان دفاع مركزى كه مخفّف آن «سنتو» مىشد نامگذارى شد. در ١٤ اسفند ١٣٣٧ موافقتنامه دفاعى با آمريكا منعقد شد كه بر اساس آن اگر ايران مورد تجاوز خارجى قرار مىگرفت، [آمريكا] حقّ گسيل نيروهاى نظامى به ايران را داشت. با اين قرارداد در واقع ايران جزئى از قلمرو آمريكا محسوب مىشد. «٢» در اواخر دوره سلطنت محمدرضا وابستگى نظامى ايران به آمريكا چنان افزايش يافت كه سلاحهاى خريدارى شده از ١٣٥١ تا ١٣٥٧ بالغ بر ٤/ ١٤ ميليارد دلار بود. در همين مدّت حدود يازده هزار نفر از نيروهاى نظامى ايران در آمريكا آموزش ديدند. «٣» اين كشور براى تضمين سلطه خود دست به تهاجم وسيع فرهنگى زد كه تاحدودى نيز موفقيتهايى در ترويج فرهنگ مبتذل غرب بدست آورد. در همين راستا در ٤ آذر ١٣٣٦ موافقتنامه مبادله دانشجو، استاد، پژوهشگر و كارشناس بين دو كشور به امضا رسيد. «٤»