ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٤٨ - مسجد سهله
يادگارى هاى موعود
سيد صادق سيدنژاد
اشاره:
در گوشه و كنار سرزمينهاى اسلامى، مكانهايى وجود دارند كه منتظران يار در آنها گرد مى آيند و به ياد عزيز سفر كرده خود نجواهاى عاشقانه سر مى دهند. اين مكانها كه هر كدام به نوعى يادگار حضرت موعود هستند براى همه شيعيان مقدس است و بزرگداشت آنها وظيفه اى همگانى به شمار مى آيد.
براى آشنايى بيشتر شما عزيزان با مساجد، مقامها و اماكن خاصى كه يادآور آن امام منتظر هستند، بر آن شديم كه در هر شماره به اجمال يكى از اين مكانها را معرفى كنيم. باشد كه مورد قبول حضرت موعود واقع شود.
مسجد سهله
يكى از مشهورترين مساجد اسلامى كه در قرن اول هجرى توسط قبايل عرب در سمت شمال غربى مسجد جامع كوفه به فاصله حدود دو كيلومتر ساخته شده است؛ مسجد شريف «سهله» است كه در منابع تاريخى از آن با نامهايى چون مسجد سهيل، بنى ظفر و عبدالقيس[١] ... ياد شده است.
اين مسجد در زمينى خالى از سكنه ساخته شده است كه اطراف آن پوشيده از ماسه هاى قرمز است. شكل هندسى آن تقريبا به صورت مستطيل با طول ١٤٠ متر، عرض ١٢٥ متر و مساحتى بالغ بر ١٧٥٠٠ مترمربع است. ارتفاع ديوارهايى كه آن را احاطه كرده حدود ٢٢ متر است كه هر يك از اضلاع چهارگانه آن به وسيله برجهاى نيم دايره اى از طرف خارج و به فاصله هاى مساوى تقويت مى شوند. در ميانه ضلع شرقى ديوار، مناره اى به ارتفاع ٣٠ متر وجود دارد. در اصلى مسجد در ميانه ضلع شرقى در مجاورت اين مناره قرار دارد.
مجموع فضاى مسجد از دو قسمت شبستان و صحن تشكيل شده است. شبستان كه در قسمت جنوب به طول ١٢٠ متر و عرض ٥/ ٥ متر بنا شده است حدود ٦٦٠ متر مربع مساحت دارد و از طريق ايوانكهايى به عنوان وروديهاى شبستان به صحن مسجد متصل مى شود كه قدمت تاريخى اين ايوانكها به قبل از ٧٥٠ ق. مى رسد.
بقيه فضاى مسجد به صحن اختصاص دارد. در طول اضلاع شرقى، غربى و شمالى مسجد نيز غرفه هايى ساخته شده است كه در يك طرف ٣٦ غرفه، در طرف ديگر ٢٧ و در سمت در ورودى آن ١٩ غرفه به چشم مى خورد.