ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٥٦ - دشمنى با طبّ اسلامى- سنّتى چرا و چطور؟
در اينجا براى روشن شدن مطلب يك مثال مىزنم: اگر درون تونل يا محفظهاى را كه با دوده كاملًا سياه شده با چراغ قوّه بخواهيد ببينيد ممكن نيست، امّا همين محفظه اگر دودههايش پاك شود، با همان چراغ قوّه به راحتى مىتوانيد داخل آن را ببينيد. در بدن هم غلبه سودا چنين اثرى دارد: به آينده و زندگى خوش بين نيستى، به پدر و مادر و خانواده بدبينى و دوست ندارى درس بخوانى و از سر و صدا خوشت نمىآيد و ... تنها با يك دوره درمان مناسب تمام اين مشكلات حل مىشود و با داروهايى ساده خلق و روحيه شما عوض مىشود. مرحوم آيت الله نخودكى طلّاب خود را در ابتدا و در طول سير و سلوك ملزم به رعايت سلامت و صحّت تن مىكردند، چون عقل سالم در بدن سالم است.
\* آيا در طبّ سنّتى تعريفى از طول عمر طبيعى وجود دارد؟
- نكته خيلى جالبى كه وجود دارد اين است كه در طول صد ساله اخير، همه چيز را عوض كردهاند؛ براى نمونه در منابع گشتم و ديدم گفتهاند: با يك گل بهار شروع مىشود. آمدهاند اين جمله را تغيير دادهاند و در حال حاضر تبديل شده است به اين جمله كه با يك گل بهار نمى شود. تغيير از حيث ظاهرى جزيى و از حيث محتوايى كلّى است. همانند اين مطلب درباره سنّ و عمر انسان است در طول اين سالها ميان ما شايع كردهاند كه سنّ كه رسيد به پنجاه ... در واقع با اين شعر دارند به ما تلقين مىكنند كه شما براى فهم طول عمرت به شناسنامهات نگاه كن؛ شناسنامهاى كه راه افتادن آن عمرى كمتر از صد سال دارد.
در قديم عكس اين ديدگاه در بين مردم بود؛ يعنى مىگفتند: بدن مىگويد تو تا شصت سالگى از من محافظت كن تا من پس از آن از تو محافظت كنم. اگر كسى با مزاج جبلى خوب، درست از تنش محافظت كند تا ٦٠ سالگى موهايش خيلى سفيد نمى شود و خود ما هم دير متوجّه اين مطلب شديم. مزاج جبلى محصول مزاج و طبع والدين و شرايط ايّام باردارى و نوزادى است. اينكه كسى از پدر و مادرى سالم و با باردارى خوب و تغذيه مناسب در ايّام نوزادى بار بيايد، خيلى وضع متفاوتى خواهد داشت. شما نگاه كنيد، فرزند اوّل يك خانواده با ديگر فرزندان آنها كاملًا متفاوت است.
سن كه به صد و بيست يا سى سالگى مىرسد نه تنها دندان كه كبد و برخى دستگاههاى ديگر بدن از نو ساخته مىشوند و موها سياه مىشود. اين يكى از علائم اشرف مخلوقات بودن انسانهاست. شما ببينيد در زمان علّامه مجلسى افراد بسيارى بالاى صد و صد و هشتاد سال در اطراف ايشان مىزيستهاند.
\* تغيير و تحوّل در پزشكى ايران از كى شروع شد؟
- در دوره صفويه و با برادران شرلى. اينان از طرف بنىاسرائيل مأموريت داشتند و چنان برنامهريزى كردند كه در دوره قاجار همه چيز را در دست گرفتند و اصل تحوّلات در اين دوره اتّفاق افتاد. براى نمونه، يكى از مظاهر فرهنگ غنى ما حمّامهاى سنّتى ماست كه در قديم حدود ٩٧% سوخت كشور در حمّامها مصرف مىشده است. بسيارى از ديد و بازديدها، گفتوگوها، قرارهاى مهم و حتّى قتل شخصيّتهاى بزرگ در حمّامها انجام مىشده است. جالب است مغول كه به ايران حمله مىكند سراغ هيچ يك از بناهاى مهم نمىرود، اوّل حمّامها را تخريب مىكند. در دوره مظفّرالدّين شاه، مسيرى دنبال شد كه از حمّامهاى سنّتى و آكنده از هنر معمارى سنّتى به دوشهاى خانگى فعلى رسيديم.