محاسبه نفس یا روش پیشگیری از وقوع جرم (ترجمه محاسبة النفس) - سید بن طاووس - الصفحة ١٠٥ - نتيجه بحث

بى‌نقص از آنها ارائه دهد.

راغب اصفهانى در باره معنى احصاء اين حديث را از پيغمبر اكرم ٦ نقل كرده كه مى‌فرمايد:

(نفس تنجيها خير لك من امارة لا تحصيها) نفسى را كه نجاتش دهى براى تو بهتر از امارت و حكومتى است كه بر آن احاطه و تسلط ندارى و نمى‌توانى اداره‌اش كنى.

در پايان بحث لغوى عدد، حساب و احصاء مثالى مى‌زنيم. فرض كنيد بدانيم كه در شهر تهران ده هزار جوشكار و هزار دستگاه جوش وجود دارد. ما از نظر شمارش به تعداد جوشكاران و تعداد دستگاه جوش آگاهيم ولى رابطه بين اين دو و استنتاج اين نكته كه ٩ هزار نفر تجربه كار وسيله كار خود را در اختيار ندارند و در نتيجه به اقتصاد كشور زيان وارد مى‌آيد و بايد براى ساختن يا وارد كردن دستگاه جوشكارى اقدام نمود به علم احصاء و دانش آمار كه تقويت‌كننده انديشه آدمى و زائيده عقل و قوه ضبط اوست نياز دارد. و باز در اين پايان، قسمتى از آيه ٢٨ سوره جن را شاهد مى‌آوريم كه مى‌فرمايد وَ أَحْصى‌ كُلَّ شَيْ‌ءٍ عَدَداً. خداوند عدد هر چيزى را احصاء (و آمار) كرده و بر آنها احاطه و علم كامل دارد.

نتيجه بحث‌

گفتيم در نامه اعمال انسان همه چيز از كوچك و بزرگ احصاء و جمع و ضبط مى‌گردد به نحوى كه نتيجه‌گيرى براى بيننده آسان‌