تناسب آيات - معرفت، محمد هادى - الصفحة ١٧٦ - نظر«بدر الدين زركشى»
الدين سيوطى، كتابى مستقل در اين زمينه تأليف نموده و با كشف اسرارى از ارتباط بين آيات و سورهها آن را از وجوه اعجاز قرآن شمردهاند و هر چه زمان مىگذرد، حقايق تازهترى از ارتباطهاى مذكور كشف مىشود. و اين خود بهترين دليل است بر اينكه ترتيب و نظم آيات و سورهها به دستور شخص رسول خدا- صلى اللّه عليه و آله- انجام پذيرفته و هيچ بشر ديگرى قادر به چنين كار با عظمتى كه در بر گيرنده اسرار و حكمت بسيار فراوان باشد نخواهد بود. و اين خود نشانگر آن است كه چنين ترتيب و نظم اسرارآميز حكيمانه، فقط و فقط از عهده حكيمى دانا و توانا بر مىآيد و جز او، قدرت و توان كسى بر آن نمىرسد، و اين افقى از آفاق نهفته قرآن و چهره جديدى از چهرههاى اعجازآميز آن مىباشد[١].
و به دنبال نقل اين مطلب، باز مىبينيم كه وى اسرار نوى را- به خيال خود- كشف نموده و در تفسير خويش آنها را گنجانيده است كه از جمله، سخن او در مورد عظمت سوره «ناس» است كه مىگويد:
چون به اعتقاد ما جمع و تدوين و ترتيب قرآن به همين صورت كه مىبينيد و به دستور خدا و رسول- صلّى اللّه عليه و آله- بوده است و هيچ سورهاى از سورههاى قرآن، از لحاظ معنى و صورت، خصوصيت و شايستگى اين سوره را ندارند ...
اما به لحاظ صورت؛ چونكه الفاظ آن روان و آياتش كوتاه، و بخصوص براى كودكان و نونهالان، مناسب است ... و اما به لحاظ معنى: زيرا هم براى آموختن قرآن بايد از شرّ شيطان- لعنه اللّه- به خداى متعال پناه برد تا با وسوسهاش مانع اين سعادت عظيم نگردد، و هم پس از فراگيرى همه قرآن و دانستن تمامى تكاليف و وظايف دينى از آن، باز لازم است كه از وساوس شيطان- لعنه اللّه- به خداى منان-
[١] مقدمه تفسير نوين، ص ١٩- ٢١.