ديدگاه آيات و روايات پرداخته و ديدگاه ملاعبدالرزاق فياض لاهيجى را در اين رابطه بيان مى كند. در ادامه نسبت بين حقيقت محمدى و انسان كامل، راز خلقت حضرت محمد (ص)، بشارت انجيل بر وجود و ظهور محمد (ص)، معرفى القاب و كنيه هاى پيامبراسلام (ص) و

شرح حوادث دوران كودكى، نوجوانى و جوانى پيامبر به ويژه مسأله ازدواج آن حضرت با خديجه (س) را بيان نموده و اخلاق و موقعيت ويژه حضرت محمد (ص) در ميان پيامبران را از ديدگاهى روايى بررسى مى كند و گوشه هايى از سيره اخلاقى را منعكس مى كند.

سير در آفاق و انفس و تفسير پديده هاى علمى عالم هستى از مباحث بعدى كتاب است كه نگارنده در آن به انعكاس ديدگاههاى دانشمندان علم جديد در مورد شگفتى هاى خلقت پرداخته و آيات آفاقى و انفسى قرآن را مطرح و شرح مى‌نمايد. وى ذيل شرح دعاى دوم از صحيفه سجاديه به مباحثى مانند: برخورد كفار با آيات قرآن، نامه اعمال در قرآن، انذار مردم در قرآن، اسلام آوردن سلمان فارسى، رسالت پيامبر براى بشريت، اجابت دعا، ايمان به خدا و فرشتگان و كتب الهى، ايمان به غيب، اوصاف مؤمنان واقعى و درجات آنان، صورت برزخى اعمال از نظر پيامبر اسلام (ص)، برخى آموزه هاى نبوى مانند: آثار سوء بازيچه گرفتن دين، نفخ صور، انذار با قرآن، تبعيت از وحى، قبح دشنام، نماز و زكات، مرگ، تزكيه نفس، راه رسيدن به ولايت، معراج، مراحل نفس، آثار حسنات و سيئات نفسانى، بندگى حقيقى خدا، ريشه هاى سيئات اخلاقى و راه هاى علاج آن ها، حالات مختلف نفس در قرآن، مراتب نفس از ديدگاه ملاصدرا و ملاهادى سبزوارى، آثار بد متابعت از هواى نفس، توصيف پيامبر (ص) در نهج البلاغه و صفات برجسته آن حضرت اشاره كرده و از منظر قرآنى و روايى به شرح و بررسى آن ها پرداخته است.

٤٦. تفسير و شرح صحيفه سجاديه (جلد ٣) [فارسى- عربى‌]

انصاريان، حسين، قم، انتشارات دارالعرفان، چاپ اول، ١٣٨٨، ٣٧٠ صفحه، وزيرى.