بررسی اجمالی نهضت‌های اسلامی در صد سالۀ اخیر ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٩٩ - آفات نهضت

بررسی اجمالی نهضت‌های اسلامی در صدسالۀ اخیر، ص: ٩٩

٥. ابهام طرحهای آینده. فرض کنیم ساختمان فرسوده و بیقوارهای را که در آن با ناراحتی بسر میبریم میخواهیم خراب کنیم و به جای آن، ساختمانی نو و زیبا که فاقد نواقص قبلی باشد و آسایش ما را کاملا تأمین کند بسازیم. اینجا دو احساس داریم: یک احساس منفی درباره ساختمان موجود که میخواهیم هرچه زودتر خود را از شرّ آن راحت سازیم و دیگر احساس مثبت درباره ساختمان جدیدی که میخواهیم بسازیم و هرچه زودتر یک زندگی خانوادگی ایدهآل در آن به وجود آوریم. از نظر احساس منفی تکلیف ما روشن است. نیاز زیادی نیست که ضرورت تخریب آن برای ما توضیح داده شود، زیرا عملًا ناراحتیها را لمس میکنیم. اما از نظر احساس مثبت اگر طرحی و نقشهای مشخص جلو ما بگذارند یا ماکتی تهیه کنند و جلو ما بگذارند که ساختمان آینده این است با این مزایا و محاسن، و ما در مجموع نقصی نتوانیم پیدا کنیم قطعا تسلیم میشویم و قبول میکنیم. ولی اگر طرحی ارائه نشود و از طرف متخصصان مورد اعتماد به طور اجمال گفته شود بعد از خراب کردن، ساختمانی بسیار عالی به جای آن خواهیم ساخت، بدیهی است که شوق ما تحریک میشود اما نوعی دلهره هم در ته دل خواهیم داشت.

حالا اگر دو گروه مهندس پیشنهاد ساختمان جدید بدهند: یک گروه نقشهای معین از هم اکنون ارائه میدهد که مثلًا درِ ورودی کجاست، آشپزخانه به چه شکل و در کجاست، سالن پذیرایی چه ابعادی دارد و در کجاست، حمام و دستشویی کجا.

اما گروه دیگر در عین اینکه به ارزش و شخصیتشان اعتماد داریم هیچ گاه نقشه و طرح خود را ارائه نمیدهند، همین قدر وعده میدهند بهترین ساختمانها خواهیم ساخت. اینجاست که ابهام و روشن نبودن طرح این گروه ممکن است ما را به سوی آن گروه دیگر بکشاند.

روحانیت آن گروه مهندس اجتماعی مورد اعتماد جامعه است که به