سر و کلّه افراد فرصتطلب پیدا میشود. روز به روز که از دشواریها کاسته میشود و موعد چیدن ثمر نزدیکتر میگردد، فرصتطلبان محکمتر و پرشورتر پای عَلَم نهضت سینه میزنند تا آنجا که تدریجاً انقلابیون مؤمن و فداکاران اولیه را از میدان بدر میکنند. این جریان تا آنجا

کلیت پیدا کرده که میگویند: «انقلاب فرزندخور است.» گویی خاصیت انقلاب این است که همینکه به نتیجه رسید فرزندان خود را یکیک نابود سازد. ولی انقلاب فرزندخور نیست، غفلت از نفوذ و رخنه فرصتطلبان است که فاجعه به بار میآورد.

جای دوری نمیرویم. انقلاب مشروطیت ایران را چه کسانی به ثمر رساندند؟

و پس از به ثمر رسانیدن، چه چهرههایی پستها و مقامات را اشغال کردند؟ و نتیجه نهایی چه شد؟

سردار ملیها و سالار ملیها و سایر قهرمانان آزادیخواه، همه به گوشهای پرتاب شدند و به فراموشی سپرده شدند و عاقبت با گرسنگی و در گمنامی مردند، اما فلان الدولهها که تا دیروز زیر پرچم استبداد با انقلابیون میجنگیدند و طناب به گردن مشروطهچیان میانداختند، به مقام صدارت عُظمی رسیدند و نتیجه نهایی، استبدادی شد به صورت مشروطیت.

فرصتطلبی تأثیر شوم خود را در تاریخ صدر اسلام نشان داد. در دوره عثمان، فرصتطلبان جای شخصیتهای مؤمن به اسلام و اهداف اسلامی را گرفتند، طریدها وزیر شدند و کعبالاحبارها مشاور، و اما ابوذرها و عمارها به تبعیدگاه فرستاده شدند و یا در زیر لگد مچاله شدند.

چرا قرآن کریم میان انفاق و جهاد قبل از فتح مکه و انفاق و جهاد بعد از فتح مکه و در حقیقت میان مؤمنِ منفقِ مجاهدِ قبل از فتح و مؤمنِ منفقِ مجاهدِ بعد از فتح فرق میگذارد: