تفسيراحسن‌الحديث - قرشی، سید علی اکبر - الصفحة ٤٤٢ - شرحها

شرحها

در تعقیب اعتراضهای مشرکان و جواب آنها در این آیات مخاصمه پیشوایان ستمگر با پیروان آنها در آخرت و نیز مطالبی درباره مستکبران مطرح شده است.
ناگفته نماند در سوره حمد گذشت که قرآن کریم مردم را از یک نظر به سه گروه تقسیم می‌کند، اوّل گروه أَنْعَمْتَ عَلَیْهِمْ که انبیاء و پیروان آنها هستند، آنان راه حق را یافته و در آن زندگی کرده و می‌کنند، دوّم گروه الْمَغْضُوبِ عَلَیْهِمْ که غضب خدا بر آنها حتمی شده است و آنها پیشوایان مشرک و ستمگر هستند، سوّم گروه «ضالّین که عقل خدا دادی را به کناری زده و پیوسته در اطاعت پیشوایان خویش می‌باشند و بی چون و چرا فرمان آنها را اجرا می‌کنند.
مانند حکومتهای اسلامی که گوش به فرمان آمریکا و سایر ابر قدرتها هستند، و مانند لشکریان این حکومتها که کور کورانه از آنها اطاعت کرده و با حق و مردان حق به ستیز برخاسته‌اند و نظیر میلیونها افراد دیگر، اینها «ضال» و گمراه هستند زیرا هدف مشخص ندارند بلکه هر چه پیشوایان فرمان دهند همان را اجرا می‌کنند.