نقش تقليد در زندگي انسان - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٨٨ - ب ساحت ارزش ها

ارزش‌‌ها و خوبى‌‌ها و بدى‌‌ها را از كسانى كه بيش از ١٤٠٠ سال قبل در منطقه حجاز زندگى مى‌‌كردند اقتباس كنيم.

البته نقد و بررسى نظريه نسبيت ارزش‌‌ها نيازمند بحثى مبنايى است و بررسى اينكه اساساً ما خوب و بد ثابت داريم و يا نداريم و در صورت اثبات خوب و بد ثابت، خوب و بدهاى ثابت از خوب و بدهاى متغير چگونه بازشناخته مى‌‌شوند، بحثى پيچيده و مهم و مربوط به فلسفه اخلاق و فلسفه ارزش‌‌هاست و اكنون ما در صدد طرح آن نيستيم. اجمالا نظر ما اين است كه براساس باورهايى كه از قرآن ، فرمايشات پيامبر اكرم و ائمه اطهار(عليهم السلام) به ما رسيده و ما آنها را حجت مى‌‌دانيم، ما يك سلسله ارزش‌‌هاى ثابت داريم و معتقديم كه ارزش‌‌هاى كلى اخلاق ثابتند و هيچ‌‌گاه تغيير نمى‌‌كنند و حكم آنها نسبت به زمان‌‌هاى گوناگون و اشخاص متفاوت، تغيير نمى‌‌كند. به عنوان مثال، ظلم همواره بد بوده و بد خواهد بود و عدالت همواره خوب بوده و خوب خواهد بود. چنان كه ملاحظه مى‌‌كنيد اين سلسله از ارزش‌‌ها مثل باورها و اعتقادات ثابت هستند كه شرايط زمانى و مكانى تغييرى در آنها پديد نمى‌‌آورد. چنان كه اعتقاد به خدا امرى ثابت است و تغيير و تبديل زمان و ساير شرايط در آن تغييرى ايجاد نمى‌‌كند، همچنين اصول كلى اخلاق نيز ثابت و مطلق هستند و در زمان‌‌هاى گوناگون تغييرى در آنها پديد نمى‌‌آيد. بنابراين، اگر ما در فهم و درك ارزش‌‌هاى ثابت نيازمند تقليد بوديم، مى‌‌توانيم از حاملان وحى كه بيش از ١٤٠٠ سال قبل زندگى مى‌‌كردند تقليد كنيم و با تأسّى به آنها و همچنين تبعيت از وحى، به ارزش‌‌هاى ثابتى ملتزم و معتقد گرديم.

البته در برخى از رفتارها و ارزش‌‌هاى اخلاقى با تغيير شرايط و البته در چارچوب موازين و قواعد خاصى، تغيير رخ مى‌‌دهد. مثلا راست‌‌گويى خوب است، اما در شرايط خاصى راست‌‌گويى بد است؛ مثلا اگر راست‌‌گويى باعث قتل انسان بى‌‌گناهى شود، بد و ناپسند است. يا دروغ بد است، اما اگر دروغ باعث نجات جان