جوانى و پس از آن نيز تداوم مى‌‌يابد. پس تقليد و تأسّى از ديگران در شمار غرايز انسان است و نيازمند دليل نيست. البته اكثر دانشمندان و محققان علم روان‌‌شناسى با اين نظريه افراطى كه تقليد را صرفاً يك حركت غريزى ناآگاهانه معرفى مى‌‌كند مخالف هستند.

پاسخ نظريه فوق اين است كه در دوران كودكى كه ساحت فكرى و عقلانى چندان رشد يافته نيست، بسيارى از رفتار غريزى است ولى چنان نيست كه اين رفتار، با رشد قوه تفكر و عقل در انسان، كماكان غريزى باقى بمانند. نوزاد از همان آغاز، بدون اينكه از كسى آموخته باشد و بدون اينكه چرايى رفتارش را بداند، ميل به مكيدن سينه مادر دارد و از اين جهت وقتى پستانك را در دهان او قرار مى‌‌دهند، شروع به مكيدن آن مى‌‌كند. اما اين بدان معنا نيست كه انسان پس از دوران كودكى نيز به صورت غريزى و ناآگاهانه لب‌‌هايش را تكان مى‌‌دهد. بلكه او به مرحله‌‌اى مى‌‌رسد كه مى‌‌فهمد و درك مى‌‌كند كه براى رفع گرسنگى خود بايد غذا بخورد و مى‌‌انديشد كه چگونه غذا بخورد و چه غذايى را براى خوردن انتخاب كند. پس اگر رفتارى چون گريه كردن، خنديدن و حالاتى ديگر در دوران كودكى غريزى بودند، چنان نيست كه تا پايان عمر غريزى باقى بمانند و اختيار و اراده انسان در آنها دخيل نباشد. ما مى‌‌توانيم درباره خودمان تجربه كنيم كه گاهى مى‌‌خواهيم و مى‌‌توانيم رفتارى را داشته باشيم و گاهى نمى‌‌خواهيم آن رفتار را انجام دهيم. ما اگر بخواهيم از ديگران تبعيت مى‌‌كنيم و اگر نخواهيم تبعيت نمى‌‌كنيم، پس بايد تقليد آگاهانه و برخوردار از دليل باشد.

امروزه در شرايط فرهنگى غرب، گروه‌‌هايى تلاش مى‌‌كنند كه رفتارشان برخلاف رفتار و هنجارهاى اجتماع باشد و رفتارى دارند كه ديگران نه مى‌‌پسندند و نه انجام مى‌‌دهند. آنان به اين وسيله اصرار دارند استقلال خود را نشان دهند و برسانند كه تابع ديگران نيستند. براين اساس، پيدايش تيپ‌‌هاى عجيب و غريب در غرب و انواع مدهاى لباس، اساساً به دليل تقليد نيست؛ بلكه براى اختراع و