انديشههاى اسلامى در بستر تاريخ
 
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص

انديشههاى اسلامى در بستر تاريخ - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٣٢

اين صراط مستقيم همان اسلام ناب محمدى (ص) است كه مرحله نهايى و تكامل يافته صراط مستقيم انبياى گذشته است. در اين آيه با صراحت تعدد صراط رد شده است.
در قرآن كريم كلمه «سبل» كه جمع سبيل است، زياد استعمال شده در حالى كه صراط هميشه مفرد به كار رفته است. اين نشان مى‌دهد كه اين دو با هم فرق دارند «سُبُل» راه‌هاى فرعى هدايت است كه هر كس بر حسب استعداد فكرى و درك عقلى و نيز توان عملى خود آن را مى‌پيمايد تا به شاه‌راه هدايت «صراط مستقيم» كه عبارت از توحيد و انقياد واقعى است، برسد.
واژه «مستقيم» صفت صراط است و معناى «على صراط مستقيم»، «بر راه راست» است نه «بر يكى از راه‌هاى راست»، تا از آن به عنوان دليلى بر صحت «پلوراليسم دينى» و تعدد صراطهاى مستقيم استفاده شود. «١» فرجام پيروان ديگر اديان و مذاهب‌ از علل عمده طرح انديشه «تكثرگرايى دينى» تعيين سرنوشت پيروان ساير اديان و مذاهب است. اينان معتقدند در صورت انحصار حقانيت در يك دين و مذهب، پيروان ديگر اديان و مذاهب همگى بر ضلالت و گمراهى بوده و سزاوار جهنم هستند؛ بنابر اين هدايت‌گرى خداوند كه عام و فراگير است، بروز پيدا نمى‌كند. «٢» در پاسخ به اين شبهه به موارد ذيل اشاره مى‌كنيم.
١- مراتب ايمان و كفر و هدايت و ضلالت مختلف است و هر كس ممكن است- با اعتقادى كه دارد و عملى كه انجام مى‌دهد- در مرتبه‌اى از آن دو قرار گيرد. در نتيجه اين تصور كه مردم يا مسلمانند و اهل نجات و با غير مسلمان و اهل دوزخ، درست نيست.
٢- طبق صريح آيات قرآن، خداوند بدون اتمام حجّت بر قومى آنها را كيفر نخواهد كرد.
از اين رو، كسانى از پيروان، ساير اديان كه حجّت بر آنان تمام نشده است، سزاوار عفو، گذشت و رحمت الهى‌اند. دسته‌اى ديگر گروهى‌اند كه دين حق بر ايشان عرضه نشده و يا