ادوار فقه و كيفيت بيان آن ( فارسي ) - جناتی، محمد ابراهیم - الصفحة ٨٦ - صحيح بخارى و فضائل على ( ع )
٤ - خصوصيت ديگر صحيح بخارى عبارتست از فاصله زمانى نسبتا زيادى كه ميان صدور حديث و تدوين صحيح بخارى و غير آن واقع شده است . اين مطلب را در مبحث زمان تدوين حديث در نزد اهل سنت بيان كرديم .
٥ - در صحيح بخارى احاديث مخالف با ادلهء قطعى عقلى و شرعى گرد آمده است ، هم در باب توحيد و نبوت و هم در بخش احكام شرعى فرعى .
٦ - صحيح بخارى توسط ديگران تكميل شده است . احمد بن قسطلانى اين مطلب را در ارشاد السارى ( ج ١ ، ص ٢٣ ) به طور مفصل توضيح داده است .
با توجه به اين خصوصيات مىتوان تا اندازه اى با وضع اين كتاب آشنا شد .
صحيح بخارى و فضائل على ( ع ) گويا محمد بن اسماعيل بخارى تعمد و تقيد داشته است كه فضايل اهل بيت رسول الله را ضبط نكند . زيرا ما شاهديم كه ديگر كتب معتبر جامعه اهل سنت بخشى از فضايل اهل البيت را آوردهاند و از سوى ديگر فضايل خاندان رسول از مسلمات تاريخ و مورد اتفاق فريقين است و جاى بسى شگفتى و دريغ است كه مجموعه اى چون صحيح بخارى كه مىخواهد جامع احاديث و بيانگر حقايق تاريخ و انديشه اسلامى باشد ، بخشى از حقايق اسلامى را با سكوت خويش در پردهء ابهام گذارده باشد .
آيه تطهير و حديث غدير خم و طاير مشوى و سد الابواب الا باب على و حديث انا مدينة العلم و على بابها و . . نمونه اى است از فضايل على ( ع ) و خاندان رسول ( ص ) كه در صحيح بخارى حتى به آنها اشاره هم نشده است . و عجيبتر اين كه صحيح بخارى ( ج ٥ ، كتاب الفضائل ) باب مخصوصى براى معاويه گشوده و چون نتوانسته است براى او فضيلتى از پيامبر نقل كند ، دو حديث از ابن عباس مىآورد كه در يكى معاويه را بخاطر مصاحبت با رسول خدا ( ص ) ستوده و در ديگرى او را فقيه خوانده است . شيوهء صحيح بخارى در اين زمينه ، محملى جز حق پوشى نمىتواند داشته باشد .
احمد بن عبد الحكيم بن عبد السلام ( ٦٦١ - ٧٦٨ ) معروف به ابن تيميه حنبلى در كتاب منهاج السنه ( ج ٤ ، ص ١٢ ) در مقام رد حديث غدير خم مىگويد : حديث « من كنت مولاه فهذا على مولاه » چون در كتب صحاح نيامده و تنها مورخان آن را نقل كردهاند ، در صحتش اختلاف است .