ادوار فقه و كيفيت بيان آن ( فارسي ) - جناتی، محمد ابراهیم - الصفحة ٤١٠ - تفسير و علوم قرآن در قرن دوم

٧ - رفيع بن مهران رياحى ( م ٩٣ / ٩٠ ه . ق ) معروف به ابو العاليه ، صاحب تفسير .
تفسير و علوم قرآن در قرن دوم دانشمندانى كه در قرن دوم هجرى در زمينه تفسير و علوم قرآنى تحقيق نموده و كتابهايى تأليف نموده‌اند ، عبارتند از :
مجاهد بن جبر مكى ( ٢١ - ١٠٤ ) بر تفسير او محمد بن ادريس شافعى و محمد بن اسماعيل بخارى اعتماد داشتند .
عكرمه مدنى ( م ١٠٥ ) صاحب تفسير .
طاوس كيسان يمانى ( م ١٠٦ ) ابن تيميه او را در علوم قرآنى از همه داناتر شمرده است و صاحب تفسير .
عطاء بن ابى رباح ( ٢٧ - ١١٤ ) صاحب تفسير القرآن .
محمد بن كعب قرظى مدنى ( م ١١٨ ) ثعلبى هنگام تنظيم تفسيرش از تفسير او استفاده كرده .
اسماعيل بن عبد الرحمن ، معروف به سدى ( م ١٢٧ ) صاحب تفسير كبير .
جابر بن يزيد جعفى ( م ١٢٧ ) مؤلف تفسير قرآن .
ابان بن تغلب ( م ١٤١ ) او نخستين كسى است كه در علم قرائت و معانى قرآن ، غريب القرآن تأليف نموده است .
قتاده بن دعامه ( م ١١٧ / ١١٨ ) صاحب تفسير القرآن .
محمد بن سائب كلبى ( م ١٤٦ ) او داراى دو كتاب در زمينه علوم قرآن است يكى به نام تفسير مجموع قرآن و ديگرى در ارتباط با آيات الاحكام كه احكام القرآن ناميده شده است .
داود بن ابى هند قشيرى ( م ١٤٠ ) او در زمينه قرآن كتابهايى تأليف كرده ، از آن جمله نظائر القرآن ، التفسير الكبير ، الناسخ و المنسوخ ، تفسير الخمسمائة آية ، القراءات ، متشابه القرآن ، نوادر التفسير و . .
حسين بن واقدى مروزى ( م ١٥٩ ) او نخستين كسى است كه در علم ناسخ و منسوخ كتاب نوشته است .
عبد الرحمن هوارى ( م ١٧٢ ) صاحب تفسير القرآن .