بیشتر کسانی که آن حضرت را از نزدیک دیده و با وی آشنا شده بودند، وی را به افضلیت توصیف کرده‌اند.
زید بن اسلم، فقیه معروف مدینه که افزون بر شماری از اصحاب رسول‌خدا صلی الله علیه و آله همچون جابر بن عبدالله انصاری، انس بن مالک و عبدالله بن عمر و، تابعین بی‌شماری را نیز دیده و از آنان دانش آموخته بود، درباره امام سجاد علیه‌السلام می‌گوید:
در میان اهل قبله (مسلمانان) با کسی همچون علی بن حسین هم‌نشین نشدم و در میانشان همچون او هرگز ندیده‌ام. [١] . ابن شهاب زهری که پیش‌تر مطالبی از وی نقل شد، درباره امام سجاد علیه‌السلام می‌گوید: «ما رأیت قرشیا افضل من علی بن الحسین؛ از نژاد قریش کسی را افضل از علی بن الحسین ندیدم». [٢] .
سفیان بن عیینه، استاد احمد بن حنبل و ابن ادریس شافعی درباره آن حضرت می‌گوید: «ما رأینا قرشیا افضل منه؛ در میان قریش افضل از او ندیده‌ایم». [٣] .
احمد بن حجر عسقلانی شافعی، درباره آن حضرت می‌نویسد: «علی بن الحسین بن علی بن ابی‌طالب الهاشمی زین‌العابدین ثقة، ثبت، عابد، فقیه، فاضل مشهور». [٤] .
ابن حبان بستی می‌گوید: «علی بن الحسین علیه‌السلام از فقهای اهل‌البیت و از افاضل بنی‌هاشم و از عباد شهر مدینه بوده است». [٥] .
اقتضای چنین ویژگی‌هایی آن است که مردم به او روی آورند و تنها وی را به عنوان رهبر و امام جامعه برگزینند؛ زیرا کسی که افضل از همه است، باید به حکم عقل بر دیگران مقدم باشد. هم چنان که شمس‌الدین ذهبی، تاریخ‌نگار و رجالی معروف اهل‌سنت به آن اعتراف کرده است، ولی امت چنین نکرد و از آن فیض بزرگ محروم شد.

[~hr~]پی نوشت ها:
(١) تهذیب الکمال، ج ٢٠، ص ٣٨٧؛ سیر اعلام النبلاء، ج ٤، ص ٣٨٩؛ تاریخ دمشق، ج ٤١، ص ٣٧٣.
(٢) سیر اعلام النبلاء، ج ٤، ص ٣٩٢؛ تهذیب الکمال، ج ٢٠، ص ٣٨٨؛ تاریخ دمشق، ج ٤١، ص ٣٧٦.
(٣) مجید عبدالرؤف مناوی، الکوکب الدری، مصر، مطبعة تجلید الانوار، ص ١٣٩.
(٤) احمد بن حجر عسقلانی، تقریب التهذیب، بیروت، مؤسسه الرسالة، ١٤١٦ ه. ق، چ ١، ص ٣٣٩.
(٥) مشاهیر علماء الامصار، چ ١، ص ١٠٤.
منبع: امام سجاد از دیدگاه اهل سنت؛ علی باقر شیخانی؛ مرکز پژوهش های اسلامی صدا و سیما چاپ اول ١٣٨٥.