اخلاق اسلامى - يوسفيان، نعمت الله؛ الهامي نيا، علي اصغر - الصفحة ١٣٧ - الف - نظم درتكوين

داده و به پيروان خويش سفارش كرده كه تمام كارهاى خود را طبق قانون و به صورت منظم انجام دهند و از بى برنامگى بپرهيزند. چرا كه تمام احكام اسلامى؛ واجبات، مستحبات، محرّمات، مكروهات و ... در اين راستا و درجهت برنامه دقيق و منظم دادن به مسلمانان قرار داده شده كه آنان را تحت نظم خاصّى در آورد.

در دنياى كنونى نيز حركت قطارها، هواپيماها، ساعات كار ادارات و كارخانجات و ...

روى نظم خاصى و با دقيقه و ثانيه سنجيده مى‌شود و با ورود كامپيوتر درعرصه زندگى نظم و ترتيب دقيقتر و بهتر صورت مى‌گيرد و مى‌توان گفت امروزه منظّم زندگى كردن جزء ضروريات زندگى بشر شده و مورد پسند عقل و دين است و اگر بخواهيم خود را از دايره نظم كه امروزه همه جامعه‌ها را تا حدّ زيادى فرا گرفته و احاطه كرده، خارج كنيم، با مشكلات زيادى رو به رو مى‌شويم.

نظم در قرآن‌

بخش عظيمى از دستورات وسفارشات قرآن كريم در راستاى تنظيم انديشه و اعمال انسان است. امير مؤمنان عليه‌السلام مى‌فرمايد:

«الا انَّ فيهِ عِلْمَ ما يَأْتى وَ الْحَديثَ عَنِ الْماضى وَدَواءَ دائِكُمْ وَ نَظْمَ ما بَيْنَكُمْ»[١]

آگاه باشيد كه آگاهى از آينده، خبراز گذشته، داروى درد (نادانى وگمراهى) ونظم وترتيب زندگى روزمرّه شما در قرآن (آمده) است.

بيان قرآن كريم را درباره نظم مى‌توان به دو بخش تقسيم كرد:

الف- نظم درتكوين:

قرآن در اين بخش، نظم حاكم بر جهان آفرينش را تشريح كرده و به انسانها سفارش مى‌كند كه درباره آن بينديشند. تا به طرّاح زبردست آن (خداى تعالى) پى ببرند و دراين راستا، گاه از فرود آمدن باران و رويش گياهان ياد مى‌كند و

[١] - نهج البلاغه، فيض، خطبه ١٥٧