خلاصه درس‌ زندگى انسان بالطبع اجتماعى است و آن بدون قانون و مجرى قانون و حكومت امكان پذير نيست. درصدر اسلام حاكم و مجرى قانون الهى خود پيامبر بوده و بعد از ايشان ولى امر حقيقى اوصياى ايشان و در زمان غيبت فقيه عادل است.
در ولايت فقيه دو نظر هست: انتصابى بودن و انتخابى بودن.
روايات دلالت دارند كه فقها به عنوان حاكم و خليفه پيامبر منصوب شده اند امّا بايد دانست كه انتصابى بودن ولى فقيه به اين معناست كه امام شرايط ولى فقيه را بيان كرده و فرد جامع آن را به ولايت نصب كرده، منتهى اين وظيفه و تكليف وقتى براى فقيه فعليت دارد كه مردم هم او را به رهبرى انتخاب كنند و با رجوع به او و بيعت يا رأى دادن از ولايت او پشتيبانى كنند.
پرسش‌ ١- چه نيازى به حاكم و مجرى قانون هست؟
٢- دو روايت در مورد ولايت فقيه ذكر كنيد.
٣- انتصابى بودن ولايت فقيه به چه معناست؟
٤- چه وقت وظيفه رهبرى در حق فقيه فعليت پيدا مى كند؟