«دينى» و «اجتماعى» فراوانند.
اگر به موجب «مقرّرات راهنمايى و رانندگى»، رانندگان وسايط نقليّه مجاز به توقّف در مسير بزرگراه‌ها نيستند (: از نبايدها) ولى ملزم‌اند كه در پشت «چراغ قرمز» توقّف كنند (: از بايدها) و اگر «روزه» بر هر مسلمان بالغ و مكلّف و تندرست «واجب» شده است (: از بايدها) ولى افراد معذور و بيمار از «روزه گرفتن» منع شده‌اند (: از نبايدها).
همان‌گونه كه استفاده از اين مقرّرات- كه به تفاوت مورد داراى دو جنبه «امرى» و نهيى‌اند- نياز به تشخيص صحيح دارد و با نوع شرايطى كه در آن قرار مى‌گيريم، فرق مى‌كند، شاعر نيز در به كارگيرى شاخصه‌هاى شعر عاشورايى بايد در ارزيابى موقعيّتى كه در آن قرار دارد به درستى عمل كند، در غير اين صورت مسلّماً از مسير منطقى به دور خواهد افتاد.
لازمه ارزيابى صحيح موقعيّت‌هايى كه شاعر با آن رو به رو است، آشنايى كامل او با مسائلى است كه قصد ورود به حريم آن‌ها را دارد و نيز وقوف بر دقيقه‌هاى موجود در مؤلّفه‌ها و اطّلاع از چند و چون جريانات تاريخى.
«بايدها» ى شعر عاشورايى‌
١- بيان عينى و ملموس‌
شعر عاشورايى امروز بايد داراى بيان «عينى» و «ملموس» و شيوه گفتارى آن براساس مشهودات و مفاهيم مادّى و محسوس، استوار باشد تا مخاطب بتواند به راحتى با آن ارتباط برقرار كرده و آن را با تمام وجودش حس كند و در عين حال امكان «برداشت فكرى» و «دريافت‌