ميرزا رحيم (يغما) ى جندقى- متوفّى ١٢٧٦ ه. ق- شيوه هزل و هجو را براى افشاى مظالمى كه از كارگزاران حكومتى قاجار بر مردم كوچه و بازار مى‌رفت، برگزيد و با اشعار بسيار گزنده و نيشدار خود، راحت را از چشم بيدادگران زمانه خود گرفت و براى در امان ماندن از ترفندهاى عمّال حكومتى- كه اصرار در بيدينى و بداعتقادى او داشتند- با مراثى سوزناك و نوحه‌هاى آتشينى كه در رثاى امام حسين عليه السلام و اصحاب وفادارش سرود، باورهاى ريشه‌دار مذهبى و اعتقادات سنّتى خود را در معرض داورى افكار عمومى قرار داد.
«آثار: يغما مخصوصاً از اين جهت كه مظالم و فجايع قدرتمندان عصر را در ضمن هجوها و هزليّات خويش، بى نقاب مى‌كند، اهمّيّت دارد و الفاظ ركيك و دشنام‌هاى زشت كه در آنها هست، احوال اجتماعى عصر را، نشان مى‌دهد «١».»
«او (يغماى جندقى) اگر نخستين كس نباشد، بعد از قائم مقام از نخستين كسانى است كه شعر را از زير پاى خوكان نجات داد و در دست و پاى عامّه انداخت. او هرگز از زىِّ خود خارج نشد، حتَّى وقتى به درگاه محمود ميرزا، پسر فتحعلى شاه (١٢١٢- ١٢٦٠) وارد شد كه جزء منشيان قرار گيرد ... پوستين ريم قرينى (: پوستين آهوى سفيد) كه در برداشت، بدون گذرانيدن دست از آستين آن، به حضور رفت! كه خان چاوش رسماً به او گفت: لباس تو، سراسر ترك ادب است! يغما هم نامردى نكرد و به قول خود محمود ميرزا: به زودى از نوكرى، استغفار