گشته و فرشته‌اى او را به دوزخ مى‌كشد به مؤمنى از شمايان كه با او در دنيا آشنايى داشته گذر كند، راوى گويد: پس به مؤمن گويد: فلانى، به فريادم برس، من به تو در دنيا نيكى نمودم و نيازى را كه از من درخواست كردى برآوردم. آيا امروز جبران مى‌كنى؟

مؤمن به فرشته گمارده شده بر او گويد كه او را وارهان؛ پس خداوند سخن مؤمن را بشنود و فرشته را فرمان دهد كه سخن او را بپذيرد؛ پس فرشته آن مرد را وارهاند.

(١)

پاداش نيك‌گمانى به خداى فرازمند

(٢) [٦٥٥] ١- ... امام صادق ٧ فرمود: آخرين بنده‌اى كه امر شود او را به دوزخ ببرند بازگشته و نگاهى كند. خداى گرامى و بزرگ فرمايد: او را باز گردانيد، پس چون او را نزد خدا برند خداوند فرمايد: اى بنده من! چرا روى برگرداندى و نگاه كردى؟ بنده عرض كند: پروردگارا! گمان من به تو اين گونه نبود. خداوند شكوهمند فرمايد: اى بنده من! در باره من چه گمانى داشتى؟ بنده عرض كند: پروردگارا! گمان مى‌كردم كه گناهم را مى‌بخشى و مرا در بهشت خويش جاى مى‌دهى. خداوند فرمايد: اى فرشتگان من به عزّت و بزرگى و نعمت‌ها و بلاها و بلند مرتبتى خويش سوگند كه هرگز در طول عمرش اين گمان نيك را به من نداشت و اگر ساعتى در عمرش به من نيك گمان بود او را به آتش دوزخ نمى‌ترساندم. دروغ او را بپذيريد و به بهشتش در آوريد، سپس امام صادق ٧ فرمود: هيچ بنده‌اى به خداوند نيك گمان نباشد جز آنكه خداوند نيز با او همان طور رفتار كند و هيچ بنده‌اى به او بدگمان نباشد جز آنكه خدا نيز با او همان طور رفتار نمايد و اين سخن همان فرموده خداى گرامى و بزرگ است كه: «و همين بود گمانتان كه در باره پروردگارتان برديد؛ شما را هلاك كرد و از زيانكاران شديد» [فصّلت (٤١)، آيه ٢٣].

(٣)

پاداش آن كس كه به خداى گرامى و بزرگ اخلاص ورزد

(٤) [٦٥٦] ١- ... امام صادق ٧ فرمود: هيچ بنده مسلمانى نباشد كه از ته دل به خدا اخلاص ورزد و از جان و دل براى حقّ بكوشد و براى خويش حق‌گرايانه بستاند جز آنكه دو چيز ويژه به او بدهند: روزى از جانب خدا كه به آن قانع شود و