جلوههاى حضرت در عصر غيبت از نگاه فقاهت - سيفي مازندراني، شيخ علي اکبر - الصفحة ٣٣ - روايات شناخت حضرت هنگام تشرف
توجيه دوّم: كسانى كه مشرف به محضر مبارك حضرت شدند هرگز حضرت را نشناختند، و يا در حال ملاقات متوجه نشدند ولى بعد از ملاقات شناختند. اين توجيه را بعضى گفتهاند ولى بنده آن را در كلمات محدثين و فقهاى بزرگ شيعه در جمع بين نصوص مقام نديدهام.
البته عنوان اين باب در كلام شيخ طوسى اشارهاى به اين مىتواند داشته باشد. ايشان فرمود:
«و أما ما روى من الأخبار المتضمّنة لمن رآه و هو لا يعرفه أو عرفه فيما بعد، فأكثر من أن تحصى غير أنّا نذكر طرفاً منها»[١].
ولى عنوان اين باب را نمىتوان شاهد جمع بين نصوص دانست، گرچه از مقايسه عنوان باب توقيع و اين باب و قرينه مقاميه، شايد بتوان اين وجه را محمل دو طائفة دانست. ولى اين توجيه مخالف أخبار مستفيضهاى است كه دلالت بر شناخت حضرت هنگام ملاقات دارد.
روايات شناخت حضرت هنگام تشرف
از روايات و أخبار بسيارى (فوق حد استفاضة) استفاده مىشود كه: تشرّف يافته گان محضر امامعصر (عجلاللَّه تعالى فرجهالشريف) حضرت را هنگام تشرّف شناختهاند و شناخت حضرت هنگام تشرّف مورد تأييد و تجويز شارع أقدس است.
اين روايات را به دو دسته مىتوان تقسيم كرد.
دسته اوّل: أخبار معتبر بسيارى كه حكايت از رخدادهاى ملاقات
[١] - كتاب الغيبة: ص ١٥٢.