فرهنگ معارف نهج البلاغه - دشتى، محمد - الصفحة ٤٤٢ - ٣ - اتمام حجت بر بندگان
خطبه ١٧٦
مباحث اين خطبه تربيتى، اعتقادى، اخلاقى است مانند: اوّل- راههاى رستگارى دوّم- علل امكان پند پذيرفتن سوم- ريشه گناهان چهارم- عوامل تكامل و خودسازى پنجم- ويژگيهاى امام على عليه السّلام ششم- قرآن شناسى هفتم- روش صحيح استفاده از قرآن هشتم- آثار ايمان و استقامت در راه خدا
اوّل: راههاى رستگارى
١- بهرهگيرى از بيان خداوند انتفعوا ببيان اللّه خ ١٧٦ ١ ٢- بهرهگيرى از پند و موعظهها و اتّعظوا بمواعظ اللّه خ ١٧٦ ١ ٣- پذيرش نصيحتهاى خداوند و اقبلوا نصيحة اللّه خ ١٧٦ ١ ٤- تحمل مشكلات انّ الجنّة حفّت بالمكاره خ ١٧٦ ٢ ٥- پرهيز از شهوات و انّ النّار حفّت بالشّهوات خ ١٧٦ ٢ ٦- تجربه آموزى از حوادث روزگار فقد جرّبتم الأمور و ضرّستموها خ ١٧٦ ٢٤ ٧- عبرت آموزى از سرنوشت گذشتگان و وعظتم بمن كان قبلكم خ ١٧٦ ٢٤ ٨- استفاده از ضرب المثلهاى عبرتآميز و ضربت الامثال لكم خ ١٧٦ ٢٤ ٩- رعايت حلال و حرام خدا و لكنّ الحلال ما احلّ اللّه خ ١٧٦ ٢٤ ١٠- عوامل تكامل و خود سازى
دوّم: علل پند پذيرى
١- روشن بودن راه هدايت فانّ اللّه قد اعذر اليكم بالجليّة خ ١٧٦ ١ ٢- بسته بودن راههاى عذر و بهانه فانّ اللّه قد اعذر اليكم بالجليّة خ ١٧٦ ١ ٣- اتمام حجت بر بندگان و اتخذ عليكم الحجّة خ ١٧٦ ١