معيار العقول - ابن سينا - الصفحة ٥٠ - فصل اول در تركيب محور و بكره

باب چهارم در تركيب اين آلات با يكديگر

و آن مشتمل است بر چهار فصل‌ [١] چون خواهند كه چيزهاى سخت گران را بقوّتهاى اندك بجنبانند و بر بالا برند بهتر آن بود كه آلت‌ها را با يكديگر تركيب كنند چنانكه شرح داده آمد [٢].

فصل اول در تركيب محور و بكره‌

اگر كسى خواهد كه ده هزار من بار بر بالا كشد بقوّت منى چون ثقل ك اولى آن بود كه ركنى بر بالا بدست آرند چون ركن ط و پنج پاره چرخ بر وى سازند [٣] و پنج پاره چرخ ديگر بر پايان يعنى بر ثقل محكم كنند [٤] چنانكه هر چرخى از اين هزار من بار برتابد، آنگاه رسنى بياورند چنانكه هزار من بار بر تابد و يك سر وى در ركن ط بندند و بر چرخها افكنند چنانكه شرح داده آمد، اكنون هزار من بار [٥] متكافى اين ده هزار من بار بود در قوّت بدان علّت كه پيشتر [٦] شرح داده آمد.

پس محورى بسازيم باين طريق كه در فصل اوّل از باب سيوم شرح داده‌ايم‌

[١] خ: جمله «و آن مشتمل است بر چهار فصل» ندارد.

[٢] شرح آن ببيان آمد: خ.

[٣] بر آن بندند: خ.

[٤] بر پاى آن محكم كنند بر بار: خ.

[٥] خ: «بار» ندارد.

[٦] كه قبل از اين: خ.