مناسك حج - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ٣٧ - ١- حجّ در قرآن كريم

واجب است، و هر كه راه كفر پيش گيرد (بداند كه) خدا از جهانيان بى‌نياز است.»

از اين سخنان اين بينشها را مى‌يابيم:

١- اين كه بيت اللَّه الحرام نخستين خانه‌اى است براى بندگان خدا، كه در آن پرستشى كنند بدون آن كه چيزى غير از تقديس خدا اعمّ از قوميّت‌گرايى يا نژادپرستى يا برترى رنگ يا هر آلودگى ديگر بشرى، آن را بيالايد.

٢- اين خانه از آن همه مردم است؛ همه جهانيان از سياه گرفته تا سفيد واز عجمى تا عربى، از مجاور نزديك گرفته تا زائر دور.

اين خانه همه مردمان است به يك سان.

٣- آن خانه خداست در مكّه كه همه ملّتها و قبيله‌ها در آنجا با يكديگر ديدار مى‌كنند.

٤- در اين خانه بركت است براى همه مردمان؛ جايى كه مردم در آن گرد مى‌آيند تا شاهد منافع خويش باشند، و به تقوا و پاكى نايل آيند.

٥- در اين خانه هدايت است براى مردم، خانه‌اى كه زائران آن، به دين حقيقى خدا در آن ژرف‌انديشى مى‌كنند، و علم و ايمان مى‌اندوزند. آيا در اين خانه بيّنات دلايل روشنى از آثار ابراهيم و ديگر انبياء و از صحّت وعده الهى در يارى رساندن به بندگانش و پيروز كردن دينش بر همه اديان ديده نمى‌شود؟ اين مقام ابراهيم عليه السلام است كه مردم آن را تا امروز محرابى مى‌دانند براى نماز و دعايشان، كه بزرگداشتى‌