مفاهیم علم نحو - العصاری، محمود رضا - الصفحة ٩٣ - تمرين

از مباحث مربوط به مفعول مطلق درمى‌يابيم كه مفعول مطلق، حقيقتا قيدى است كه ناظر به خود حدث است و نفس حدث را تأكيد كرده يا توضيح مى‌دهد. بنابراين موافقت لفظى با عامل در معناى مفعول مطلق، نقش اساسى ندارد. در مثال اوّل، «شديدا» خصوصيت «ضرب» و در مثال دوّم، «كلّ الانفاق» ميزان انفاق را بيان مى‌كند و در مثال سوّم، «ذلك» با اشاره به يك ضرب خاص، عامل خود را توضيح مى‌دهد و در مثال آخر، «ثلاثين» تعداد ضرب را بيان مى‌كند و همه، نائب مفعول مطلق‌اند.

از اين‌جا متوجّه مى‌شويم كه چرا در مثال «يذكرون اللّه قياما» قياما نمى‌تواند مفعول مطلق براى يذكرون باشد.

تمرين‌

عبارات زير را تركيب و مطالبى را كه آموختيد بر آنها تطبيق كند.

١. سَنُعَذِّبُهُمْ مَرَّتَيْنِ. [١]

٢. نَحْنُ مُهْلِكُوها قَبْلَ يَوْمِ الْقِيامَةِ أَوْ مُعَذِّبُوها عَذاباً شَدِيداً. [٢]

٣. وَ مَنْ أَرادَ الْآخِرَةَ وَ سَعى‌ لَها سَعْيَها وَ هُوَ مُؤْمِنٌ فَأُولئِكَ كانَ سَعْيُهُمْ مَشْكُوراً. [٣]

[١] . توبه، آيه ١٠١.

[٢] . اسراء، آيه ٥٨.

[٣] . اسراء، آيه ١٩.