مفاهیم علم نحو - العصاری، محمود رضا - الصفحة ٧٧ - تمرين
تحليل
همانطور كه مىدانيد، «ان ناصبه» دلالت بر استقبال دارد، به همين دليل در خبر «عسى» از «ان» استفاده مىشود، زيرا خبر آن واقع نشده و اميد وقوع آن وجود دارد؛ صبان در اينباره مىگويد: «لانّ المترجي مستقبل فناسبه ان». [١]
امّا در افعال شروع كه از شروع فعل صحبت مىكنيم، از «ان» استفاده نمىكنيم.
همچنين اين رابطه در مورد «كاد» نيز وجود دارد؛ ازاينرو صبان مىگويد: «لدلالة كاد على قرب الخبر فكأنه حال».
پژوهش
معناى وَ ما كادُوا يَفْعَلُونَ [٢] را تحليل كنيد.
تمرين
عبارات زير را تركيب كرده، آموختههاى خود را در آنها پياده كنيد:
١. يَكادُ الْبَرْقُ يَخْطَفُ أَبْصارَهُمْ. [٣]
٢. وَ كادُوا يَقْتُلُونَنِي. [٤]
٣. فَعَسَى اللَّهُ أَنْ يَأْتِيَ بِالْفَتْحِ. [٥]
٤. وَ طَفِقا يَخْصِفانِ عَلَيْهِما مِنْ وَرَقِ الْجَنَّةِ. [٦]
[١] . همان، ص ٢٦٠ و ٢٦١.
[٢] . البقره، آيه ٧١.
[٣] . البقره، آيه ٢٠.
[٤] . اعراف، آيه ١٥٠.
[٥] . مائده، آيه ٥٢.
[٦] . اعراف، آيه ٢٢.